-
Ruitenveen woest en onbewoond land
Vaak wordt 1434 genoemd als begin van het ontstaan van Nieuwleusen, maar daarvoor was er al sprake van het gebruik van “dat alige veen”, het gebied in en rond wat nu Ruitenveen is.
De eerste akte waarin beschreven wordt wie “gerechtigheid” krijgen, ofwel eigenaar worden, van een stuk grond in dit deel van Rosengaerdermarke stamt uit 1374.Voordat Jan Albert Vorschezang als elfjarig knechtje door de familie Palthe wordt meegenomen naar Nieuwleusen heeft hij al een armoedig leven achter de rug, want rond 1840 verblijft hij met zijn familie enige jaren in de kolonie van de Maatschappij van Weldadigheid in Veenhuizen.
Net voor het einde van de Eerste Wereldoorlog werd meester Kapinga in 1918 benoemd als Hoofd van School A aan het Oosteinde. Hij was in onze gemeente algemeen gezien; zowel de ouders als de kinderen hielden van hem. Hoe leuk te lezen dat hij dan toch in een 1 aprilgrap trapt. Dit alles wordt beschreven in het nieuwe Kwartaalblad van de Historische vereniging Ni’jluusn van vrogger.
Bron: Historische Vereniging Nij’luusn van vrogger – 21 september 2016 -
Zoekplaatje 98
Graag vragen wij uw hulp bij het vinden van het adres van het huis op de onderste foto:
Mijn oom en tante Hein en Dien Vermeulen woonden daar in de oorlogsjaren.
Uit brieven weten we dat het aan de Wolfskuil was, maar welk huisnummer?
Staat het huis er nog?Alvast bedankt,
Miki Koster en Hans Nieuwstraten
-
Bernard Kobes over gemeentelijke herindeling: Lezing donderdag 29 september 20.00 uur
OMMEN – Het Streekmuseum in Ommen organiseert de komende maanden weer een aantal lezingen. De eerste is op donderdag 29 september met oud-burgemeester Bernard Kobes.
Met een olifant wordt de bus met de Tweede Kamerleden op de Markt in Ommen tegenhouden om het protest tegen de herindeling aan te horen. De leden van het burgercomité “Ommen zelfstandig en uniek” begeleiden de stoet.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s het album “Ommen zelfstandig en uniek“.De lezing begint om 20.00 uur. De entree is vier euro persoon inclusief koffie in de pauze. Om een thema-avond te bezoeken is opgave vooraf nodig. Reserveringen via email: info@museum-ommen of telefonisch: 0529-453487.
Bernard Kobes werd op 1 februari 1998 benoemd tot burgemeester van Ommen. De gemeente Ommen is dan al in de strijd gewikkeld van de herindeling. Niets is Bernard Kobes te gek om Ommen als zelfstandige gemeente voort te laten bestaan. Hij leeft ervoor. Diverse bezoeken brengt hij aan politiek Den Haag. En niet zonder succes. Ommen weet dankzij Kobes haar zelfstandigheid te behouden.
Op 19 november 1999 werden in Ommen de leden van de Vaste Kamercommissie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksaangelegenheden ontvangen. Het gezelschap werd ontvangen met een olifant, die de bus de weg wees. De olifant stond symbool voor de boodschap: ‘Een mammoetgemeente, dat nooit.’ Voor de Kamerleden was er koffie en koek en ook een schattige knuffelolifant, zodat ze nog eens aan Ommen denken. Een geniale zet. Dan komt er een Kamerlid bij Kobes en die zegt: “Burgemeester, ik heb twee kleinkinderen. Mag ik twee van die olifanten van u?”. Kobes antwoordt vervolgens: “Als u goed stemt, twee, drie, vier u zegt het maar.” Dezelfde middag trok Ommen massaal naar Zwolle naar een openbare hoorzitting in de Buitensociëteit. (meer…)
-
Open Monumentendag Ommen in alle opzichten geslaagd
OMMEN – Draaiende korenmolens, vrije openstelling van musea en kunstgaleries, rondleidingen in drie kerken, muziek en een stadswandeling langs monumenten.
Open Monumentendag in Ommen werd geopend door burgemeester Mark Bouwmans.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s bij dit artikel.Dit alles waren de smaakmakers van de Open Monumentendag in Ommen op zaterdag 10 september. Het evenement begunstigd door het mooie weer trok zo’n 350 belangstellenden. Evenals dat bij de landelijke organisatie het geval is, werd de Open Monumentendag in Ommen voor de dertigste achtereenvolgende jaar georganiseerd. De aandacht werd dit keer gericht op de binnenstad met een stadwandeling. Daardoor kwam de gebruikelijke fietstocht langs monumenten in het Ommer buitengebied te vervallen. In verband met de Overijsselse Molendag stonden ook de molens De Lelie, Den Oordt en de Konijenbelt volop in de kijker. Vertrekpunt van de activiteiten was dit keer restaurant ’t Olde Stadhuus aan de Markt, één van monumenten die Ommen rijk is.
Buiten Ommen
Leo Bongers, voorzitter van de organiserende stichting kijkt met een tevreden gevoel terug op de activiteiten. “De belangstelling die er voor de Open Monumentendag was geeft ons een goed gevoel. We kunnen in alle opzichten terug kijken op een geslaagde dag. Opvallend was de grote belangstelling van buiten Ommen. Ook waren er wel deelnemers uit Ommen; maar vaak wordt dan gezegd: ‘We kennen onze stad wel. Waarom zouden we dan nog een stadswandeling doen?’. Echter, door gebruik te maken van stadsgidsen van Natuurlijk Ommen maakten de wandelaars vaak op verrassende wijze kennis met de geschiedenis van Ommen, die ze nog niet kenden. Dat maakte juiste die stadswandeling zo leuk”, aldus Bongers. Het carillon van het oude gemeentehuis werd de hele dag bespeeld. Ook was er een lunchconcert in de Hervormde kerk en een speciale iconenexpositie in de Gereformeerde kerk. Dat laatste gaf de Open Monumentendag een bijzonder cachet vanwege het thema: “Iconen en symbolen”. Op verschillende tijden werden groepjes belangstellenden door de binnenstad van Ommen geleid. Bij het monument Den Hof, mochten de deelnemers zelfs dwars door het huis wandelen. De eigenaren wezen de bezoekers op de bijzonderheden in het huis die geleid hebben tot aanwijzing van monument. (meer…) -
Open Monumenten Klassendag voor De Dennenkampschool
Op de vrijdag voor de Open Monumentendag, op 9 september, was er weer de Open Monumenten Klassendag. Molenaar Anton Wolters leidde de leerlingen van De Dennenkampschool door de molen en wees de leerlingen op het belang van de molen als monument.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s bij dit artikel.Leerlingen van de openbare basisschool De Dennenkamp waren dit keer aan de beurt en bezochten molen De Lelie. Onder de leerlingen een Oldeman als vijfde generatie van de familie Oldeman die ooit molenaar was op De Lelie. Molenaar Anton Wolters leidde de leerlingen uit de groepen 7/8 door de molen en wees de leerlingen op het belang van de molen als monument. De reacties van de kinderen waren enthousiast. Ze kwamen erachter dat de korenmolen meer dan mooi is. Ze zijn ook functioneel en malen meel voor de bakkers.
De molenaar is ook een soort weerman, ervaarden de leerlingen. Anton legde uit hoe hij kan zien of er wind is en of er regen onderweg is. Vooral als er onweer op komst is moet de molenaar tijdig maatregelen nemen om de molenwieken stil te zetten. Aangezien Wolters deze dag 58 jaar was geworden, werd de molenaar door de leerlingen “Lang zal die leven” toegezongen met een “hiep-hiep-hoera”.
Bron: Harry Woertink – 10 september 2016 -
Bouwe Lolkema overleden
Ommenaar Bouwe Lolkema is op 7 september 2016 op 84-jarige leeftijd overleden. Hij was ernstig ziek; toch kwam zijn overlijden onverwacht snel.
Archieffoto van Bouwe Lolkema in klederdracht als houtsnijder.
Foto: CCOBouwe was bekend als vrijwilliger van het streekmuseum in Ommen. Een echte Fries en als oud-politieman een ferme, lange en stoere kerel. Collegiaal, altijd opgewekt, altijd in voor een praatje en heel actief. Hij was drager van de Eremedaille in goud verbonden aan de Orde van Oranje-Nassau en Ereburger van Baexem.
Als museumvrijwilliger zette Bouwe zich de laatste jaren vooral in voor het onderhoud van de grote museumtuin. Ook als er andere klusjes te doen waren konden we op hem rekenen. Bouwe wist van aanpakken en stimuleerde. “Gelijk afwerken”, was zijn credo. Elke zomer stond Bouwe op de Sallandse markt van het museum met een kraampje als houtsnijder. Renske, zijn vrouw vergezelde hem dan met de kunst van het kantklossen. Ook op andere ambachtsmarkten waren ze samen actief, vaak in Sallandse klederdracht. Tweedehands boeken verhandelen op boekenmarkten was ook één van zijn vele hobby’s. Op de meeste bijeenkomsten van het museum was hij present. Ook de HKO-ledenvergaderingen bezocht hij altijd trouw samen met zijn vrouw.
Begin dit jaar moest hij de boekenmarkten afzeggen, maar voegde er toe dat hij wel van plan was om aan de Sallandse markten mee te doen. Helaas is dat er niet meer van gekomen.
We zullen hem missen!
Mevrouw Renske Lolkema-Oeben en de verdere familie wensen we veel sterkte met het dragen van dit grote verlies.
Namens het Streekmuseum: Harry WoertinkBron: Harry Woertink – 9 september 2016
-
Welzijnsmarkt Ommen laat ongekend aanbod zien van culturele activiteiten
OMMEN – Wie zegt dat er in Ommen buiten het zomerseizoen maar weinig te doen is, heeft het mis. Dat bleek vrijdag 2 september op de Welzijnsmarkt in Ommen.
Onder de categorie “Cultureel Erfgoed” was o.a. het Cultuurhistorisch Centrum Ommen (CCO) op de Welzijnsmarkt aanwezig.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s van de Welzijnsmarkt het album “Welzijnsmarkt Ommen 2016“.Bij zo’n 40 kraampjes op de nieuwe Vechtkade konden belangstellenden terecht om zich te laten informeren over wat er op cultureel gebied in Ommen te doen is. Veel dus. Een keuze maken om iets aan cultuur of culturele vorming te doen maakt het door het grote aanbod zelfs moeilijk. Een hele rits van organisaties zijn actief. Voor Ommen gaat het om 13 organisaties op het gebied van “Beeldende Kunsten”, 11 organisaties die zich bezig houden met “Muziek”, 19 die actief zijn op het gebied van “Zang” en negen die zich toeleggen op “Toneel en Cabaret”. Verder 13 organisaties op het gebied van “Cultureel Erfgoed”, drie met “Dans”, drie organisaties actief op het gebied van “Audiovisuele kunsten”, vijf instanties die bezig zijn met het organiseren van “Evenementen” en tot slot zeven die “Creativiteit” voor hun rekening nemen. Ook ontbrak Theater Carrousel niet op de info-markt om hun theaterprogramma voor het nieuwe seizoen te promoten.
Onder de categorie “Cultureel Erfgoed” waren het Cultuurhistorisch Centrum Ommen (CCO) en de Vereniging Ommerschans op de Welzijnsmarkt aanwezig. Zij informeerden bezoeker over hun verenigingsaanbod en konden ook nieuwe leden inschrijven. De CCO is behalve verantwoordelijk voor het Streekmuseum actief op het gebied van geschiedkundig onderzoek, terwijl de Vereniging Ommerschans de geschiedenis levend houdt van de voormalige verdedigingsschans en bedelaarskolonie. Onder het cultureel erfgoed vallen ook de Stichting Open Monumentendag, de Stichting Ommer Molens, Stichting OudOmmen.nl, Stichting ’t Lemels Arfgoed, Tinnen Figuren Museum, Stichting De Darde Klokke, Gemienschop van Oll Ommer, Van Pallandstichting, de Postzegelvereniging en de bibliotheken in Ommen en Lemele. Voor alle organisaties is het Cultuur Platform Ommen actief. In dit platform zijn werkgroepen bezig met het opstellen van de cultuuragenda, het coördineren van activiteiten in de nieuwe evenementenvoorziening, het adviseren over cultuursubsidies en het uitreiken van cultuurprijzen.
Bron: Harry Woertink – 2 september 2016
-
Rondwandeling Ommerschans.
Op zondag 11 september a.s. organiseert vereniging de Ommerschans onder begeleiding van gidsen een rondwandeling door het gebied de Ommerschans.
Zicht op de ravelijn van de Ommerschans.
Foto: Vereniging De Ommerschans.In het noorden van de gemeente Ommen, twee kilometer ten zuiden van het dorp Balkbrug ligt het voormalig militaire vestingwerk de Ommerschans. De geschiedenis van de Ommerschans gaat terug tot aan het begin van de zeventiende eeuw. De schans werd opgeworpen n.a.v. de dreigende Spaanse aanvallen ter verdediging van de drie noordelijke provincies. Twee eeuwen later brak een nieuwe periode aan toen de Maatschappij van Weldadigheid op het terrein een straf-en bedelaarskolonie stichtte.
De gidsen vertellen u graag over de bewogen geschiedenis. Een uniek landschap. In het hart van de Ommerschans heeft de natuur meer dan 100 jaar haar werk gedaan. De lanenstructuur uit de bedelaarstijd is nog goed zichtbaar. De fundamenten van de gebouwen uit die tijd zijn overwoekerd met klimop en bodembedekkers. De bossen en de gracht doorbreken het open landschap en creëren stille, mysterieuze plekjes, waar je de verhalen voelt. Reeën, vogels en vleermuizen voelen zich er thuis. Net als veel verschillende bomen en planten. De Ommerschans is niet voor niets ook een beschermd gebied.
De start van de rondwandeling is bij de historische boerderij van de familie Hiemstra, Balkerweg 72 te Ommerschans, aanvang 14.30 uur. Kosten rondwandeling 5 euro inclusief koffie/thee. Voor leden van de vereniging is de rondwandeling gratis. Opgave is niet nodig, meer informatie kunt u vinden op de website http://www.deommerschans.nl, via de mail info@deommerschans.nl of telefonisch op nummer 06-13629524.
Bron: Vereniging De Ommerschans – 2 september 2016
-
Waarom heet deze krant De Dalfser Marskramer?
Hoe komt de winkel aan de Grote Markt aan de naam De Marskramer?
Thijs ten Kate, is een kleine, vriendelijke man, altijd een pet op. Elke 6 weken op vrijdag komt hij naar de boerderij. Thijs verkoopt allemaal spulletjes die vader en moeder en opa nodig hebben: knopen en garen en mattenkloppers, en karbiezen, en nog veel meer. Ze noemen hem een marskramer, Thijs vervoert zijn handelswaar in een kruiwagen met een houten wiel met een ijzeren hoepel eromheen. In de zomer is het duwen van de kruiwagen best zwaar als het zandpad naar de boerderij droog en zanderig is, in de herfst is het lastig door de modderpoelen, en in de winter houdt Thijs echt niet van sneeuw en ijs. Zeker op zijn klompen is het te glad om goed vooruit te komen. Maar zo valt er altijd wel wat te vertellen over het weer, en moeder voelt wel aan dat een koppie koffie met gekookte melk er wel in gaat. Thijs z’n vader Freek was ook al marskramer, hij had zijn koopwaar in een mand op z’n rug. Op 13 tm 16 september van 9 – 12 uur komen de leerlingen van de groepen 3 en 4 (6 -7 jarige leerlingen) naar Museum Palthehof om zelf te ervaren hoe 100 jaar geleden de timmerman, rietdekker, marskramer, naaister, bezemmaker, imker, melker, schoenmaker, weefster en meubelmaker hun werk deden.Onderwijsactiviteiten gericht op erfgoedprojecten
De basisscholen in Nieuwleusen, verenigd in de Culturele Commissie voor het basisonderwijs en de Historische Vereniging c.q. Museum Palthehof hebben een doorlopende leerlijn Cultureel Erfgoed opgezet. De plaatselijke bibliotheek en de gemeente Dalfsen participeren ook in de culturele commissie. Drie leerkrachten en de educatief medewerker van de historische vereniging hebben de ontwikkeling van de erfgoedprojecten zelf ter hand genomen. De erfgoedprojecten zijn op deze manier optimaal omgevingsgericht ingevuld, wat wil zeggen dat de inhoud zoveel mogelijk gebaseerd is op het cultureel erfgoed uit de directe omgeving van de leerlingen. Het programma sluit met vakoverstijgende en lesstofvervangende, binnen- en buitenschoolse lessen aan bij de richtlijnen het Ministerie van Onderwijs, en de kerndoelen van de SLO. Gekozen is voor de thema’s Oude Ambachten voor groep 3 en 4, Jong in 1910 voor groep 5 en 6, en voor groep 7 en 8 het thema Oorlog dicht bij Huis. (meer…) -
Voormalig werkkamp Arriën gemarkeerd met herdenkingspaneel Joodse mannen uit werkkamp vermoord
ARRIËN – Op de plek van het voormalig werkkamp Arriën komt een herdenkingspaneel. Het moet de geschiedenis in herinnering houden dat tijdens de Duitse bezetting (1940-1945) in dit werkkamp Joodse mannen gehuisvest waren.
De keuken van kamp Arriën in 1964.
Afb.: Fotoarchief Gemeente Ommen
Zie voor meer afbeeldingen (en video) het album “Werkkamp Arrien“.Zij werden gedwongen werk te verrichten zoals het ontginnen van heidevelden. De Joodse mannen werden in 1942 vanuit dit werkkamp in vernietigingskampen vermoord. De plaatsing van het herdenkingspaneel is een initiatief van de Stichting Herdenking Joods Ommen. Op maandag 3 oktober om 19.00 uur wordt het paneel nabij de Brinkweg 2 officieel onthuld.
Werkkamp Arriën in de gelijknamige buurtschap Arriën werd gebouwd in de dertiger jaren van de vorige eeuw en bood werkverschaffing aan werklozen. Ook in Eerde, Junne en nabij de Balkerweg in Ommen waren dergelijke werkkampen evenals in meerdere plaatsen in Noord- en Oost Nederland. In de eerste helft van 1942 kregen honderden Joodse mannen een oproep. Ze moesten huis en haard verlaten om ver weg te gaan werken in speciale kampen. Ze kwamen terecht in meer dan veertig werkverruimingskampen. Het was het begin van een sluw plan. Wat begon als een vorm van werkverschaffing voor Joodse mannen was de start van een grootscheepse deportatie van Joden naar vernietigingskampen.
Lange tijd is het verhaal van de werkkampen een onderbelicht stukje geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog gebleven. In Ommen kent men het beruchte kamp ‘Erika’, maar de geschiedenis van werkkamp Arriën is nog veelal onbekend. Dit kamp lag aan de Brinkweg en bestond uit een aantal woonbarakken en een paar bijgebouwen. Eind april 1942 waren er 96 Joodse mannen gehuisvest. Ze werden gedwongen tot ontginningswerkzaamheden in het Arriërveld. Ze hebben het laatste stukje van de Grensweg tot het Ommerkanaal aangelegd. Dit laatste onverharde stukje wordt daarom door sommigen nog aangeduid als ‘jeud’nweggie’. In de vroege ochtend van 3 oktober 1942 marcheerden de Joodse mannen naar het station in Ommen. Daar stapten deze op de trein naar Kamp Westerbork. Kort daarna werden ze gedeporteerd naar de vernietigingskampen. Het werkkamp bleef leeg achter en werd daarna gebruikt voor evacuees, ‘foute Nederlanders’ en vanwege de woningnood na de oorlog voor Ommer gezinnen. In 1969 zijn de laatste gebouwen van kamp Arriën afgebroken.
Bron: Harry Woertink – 1 september 2016
De eerste akte waarin beschreven wordt wie “gerechtigheid” krijgen, ofwel eigenaar worden, van een stuk grond in dit deel van Rosengaerdermarke stamt uit 1374.





