Rondom de oude buurtschap Archem wisselen bollende akkers, oude boerderijen, bos en natte hooilanden langs de Regge elkaar af.

1966. Huize Groot Archem
Landgoed Archem
Dicht aan de rivier de Regge staat het uit 1925 daterende landhuis Groot Archem. Het is in handen van de familie van der Wijck. Zij herstelden het landgoed en legden vele bossen aan. Wat nu een lichte glooiing in het coulisselandschap lijkt, vertelt een verhaal van eeuwenlang boerenwerk. Vanuit een knik in de Beukenallee zijn verschillende pachtboerderijen van landgoed Archem zichtbaar. Ze liggen verspreid in het landschap, met oude bomen rond en erf en gras tot aan de gevels. Tussen de bomen door zijn ook de contouren van Huize Groot Archem waar te nemen. Het bewoonde statige landhuis aan de Jonkheer van der Wijcklaan ligt goed verscholen en is niet toegankelijk voor publiek. Aan de andere kant van de weg staat de bijbehorende tuinmanswoning.
Van der Wijck
De geschiedenis van het mooie Archem gaat heel ver terug. Reeds in het jaar 947 vermeldt een oorkonde al de ligging van het hof Archem, eigendom van de abdis van het klooster Essen in Duitsland. Deze had in Salland meerdere bezittingen met een ambtman of meijer als zaakvoerder. Alles draaide in Archem eeuwenlang om de hof. Daar bracht men de pacht, ook toen de marken werden ingevoerd waar Archem er een van was. Het markerichterschap was verbonden aan het huis “Groot Archem”. De marke Archem werd in 1856 opgeheven. Elke erfgenaam of gewaarde kreeg toen een stuk grond toebedeeld naar rato van zijn aandeel in de marke.
Was eerst Jan ten Hove beheerder van de hoeve; hij werd in 1682 opgevolgd door de schout van Ommen, Thomas van Muyden. In 1772 trouwde een erfdochter van Van Muyden met Hendrik Jan van der Wijck, een rentmeester uit Zwolle. Sindsdien tot op de dag van vandaag is de familie Van der Wijck door huwelijken en erfrecht eigenaar van het landgoed.
Nieuw landhuis
Een groot deel van de Marke van Archem werd door Hendrik van der Wijck met bossen beplant. Na zijn dood in 1854 ging het landgoed over aan zijn zoon Frederik Theodorus van der Wijck, die in 1868 in de adelstand werd verheven. Van 1871 tot 1914 bewoonde Jonkheer Wolter Gerard van der Wijck het huis te Archem. Daarna werd het verhuurd. In 1925 vindt sloop plaats van het oude oorspronkelijke huis “Groot Archem” een laag witgepleisterd landhuis aan twee kanten omgeven door een gracht. In 1925 geeft het echtpaar Evert Rein van der Wijck-Fredrika Sophia Carolina Speelman aan architect Andries de Maaker de opdracht voor de bouwen van een nieuw landhuis met de allure van een achttiende-eeuws kasteel, het huidige Huize Groot Archem.

2014. Beukenallee 3
Tekst: Harry Woertink – Foto’s: OudOmmen.nl








