De vrijwilligers van De Darde Klokke maakten zaterdag 30 april 2022 een historisch uitstapje naar de oude vestingstad Coevorden.

Meest imposant was het bezoek aan het kasteel.
Foto: Sir Schokkenbroek
Zie ook het album “2022 DDK -> Reisje Coevorden”

Iedereen was onder de indruk van de rijke geschiedenis die Coevorden heeft. Daarin had ook stadsgids Lambert Hans een belangrijke bijdrage. Meest imposant was het bezoek aan het kasteel. Wie dat wilde bezocht het stedelijk museum gevestigd aan de Markt. Vooraf werd koffiegedronken bij de “Heeren van Coevorden” waar ’s middags ook de lunch werd gebruikt.

Coevorden
Onder leiding van de stadsgids werd een wandeling gemaakt langs historisch plekken in de stad. Het ontstaan van Coevorden begint met een doorwaadbare plek in de rivier waar de koeien werden langs gedreven. Deze plek was door de afzetting van zand en slib ontstaan en noemde men een ‘voorde’. Na verloop van tijd werd deze plek ‘Koevorde’ genoemd. Zo ontstond uiteindelijk de naam Coevorden. Vergelijk het met de Engelse plaats Oxford, waarin dezelfde naamsbetekenis schuilgaat.

Kasteel
In Coevorden wandel je door het centrum van een stad met een bijzonder historisch verleden. De middeleeuwse stad was door zijn strategische ligging een toegangspoort naar het noorden van Nederland. Vijandige overheersers lagen op de loer. Daarom moest Coevorden maatregelen treffen: het kasteel en restanten van de vestingwerken getuigen hier nog van. Het kasteel kent een roerige geschiedenis. Vanwege de ligging in een moerasgebied op doorgangsroutes, met name die tussen Hanzesteden Münster en Groningen, en vanwege de lucratieve tolrechten, was de vesting van groot strategisch belang. Het bezit ervan wisselde vele malen, wat vaak met geweld gepaard ging. Coevorden lag strategisch op de route van Groningen naar Münster, wat de stad tot een welvarende vestingstad maakte. De in 1215 gewijde bisschop van Utrecht Otto van Lippe besloot de aanspraken van het bisdom op het gebied te verstevigen, niet in de laatste plaats om zijn inkomsten uit het gebied veilig te stellen, dan wel te vergroten. Otto stuitte echter op grote tegenstand, omdat de boeren hun heer Rudolf II van Coevorden steunden. Dit resulteerde in de slag bij Ane in 1227, waarbij Otto het leven verloor en de Drentse boeren onder commando van Rudolf II van Coevorden een klinkende overwinning behaalden.

Lees verder Uitstapje voor medewerkers De Darde Klokke naar vestingstad Coevorden →

De nieuwste uitgave van het historisch kwartaalblad “De Darde Klokke” staat dit keer weer bol aan diverse interessante historische onderwerpen.

De jongste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (202).

Zo is er aandacht voor de predikant ds. A.C. van Raalte. Hij was voorman van de Afscheiding van de gereformeerde kerk en opleider aan een Theologische School. Na zijn emigratie de grondlegger van de stad Holland in Michigan. Over zijn periode in Ommen van 1838 tot 1844 is al veel over Van Raalte gepubliceerd. Toch blijven er nog vragen open, ook al omdat verschillende auteurs elkaar op onderdelen tegenspreken zodat er zelfs legendevorming plaats vindt. Vragen als: woonde ds. Van Raalte in Ommen in een oude boerderij? Waar gaf ds. Van Raalte zijn colleges? Wat gebeurde er in het “Van Raaltehuis” aan de Van Raaltestraat? Is het verhaal over de koe van ds. Van Raalte een legende of echt waar? Nieuw onderzoek in het Kadaster en in de notariële archieven leverde verrassende feiten op.

Lemele
Ook Lemele komt aan in het blad, een dorp in de schaduw van de Lemelerberg. Er zijn niet zo heel veel dorpen in ons land die kunnen bogen op het feit dat ze een echte berg binnen hun grenzen hebben. De Lemelerberg wordt bewaakt door een grote stenen leeuw. Als monument herinnert de leeuw ons aan het 100-jarig bestaan van het Koninkrijk der Nederlanden in 1913. Park 1813 is het oudste natuurpark van Nederland. De leeuw was eerder te zien in liggende houding, maar in de loop der jaren heeft hij kans gezien om rechtop te gaan staan. Meer dan zeven eeuwen geleden wordt Lemele voor het eerst in de geschiedenisboeken vermeld. Lemele heeft zijn naam te danken aan het feit dat er ooit veel leem in de omgeving te vinden was. Dit betrof vooral de gronden rondom de Lemelerberg. Leem was toentertijd een geschikte grondstof voor tegels en dakpannen.

In de Darde Klokke ook aandacht voor “Trammelantia” die meer dan 20 jaar kleur gaf aan Oranjefeesten in Ommen. Vroeger was het een bekende naam als het ging om optochten op Oranjefeesten in Ommen: N.V. Trammelantia. Een verzamelnaam van een vriendengroep uit Ommen die jarenlang present was met een praalwagen op de grote optocht. Lees verder Nieuwe uitgave De Darde Klokke in teken ds. Van Raalte, Lemele en noaberschap →

Het nieuwste nummer van het historisch tijdschrift De Darde Klokke (201) bevat ook dit keer weer mooie historische verhalen.

De jongste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (201).

Zo wordt in de jongste uitgave de historie van het Ommerkanaal belicht, zowel als kanaal als het ontstaan van de buurtschap. Het kanaal van Dedemsvaart naar Ommen is gegraven in de jaren 1864-1865. Hierdoor kon de scheepvaart vanwege de lage waterstand in de Vecht vanuit Ommen nu met grotere schepen over het kanaal via Dedemsvaart richting Hasselt naar Zwolle varen. In 1927 is het kanaal verbreed en uitgediept. Hierdoor konden de melkveehouders toen de melkbussen per boot (bokschuiten) vervoeren naar de melkfabriek in Balkbrug. De melkbussen werden dan met paard en wagen door een boer uit de buurtschap naar de boot gebracht. In 1965 is het kanaal voor de scheepvaart gesloten. Het werd opnieuw verbreed en vanaf het Ommerbos naar de haven is het toen gedempt. Het kanaal werd verplaatst in westelijke richting om bij Varsen in de Vecht te stromen.

Seinen
Over ‘Wethouder Seinen’ is er een vervolgverhaal. Van 1945 tot 1974 was Gerrit Jan Seinen wethouder in de gemeente Ommen, terwijl hij voor de oorlog ook al enige jaren gemeenteraadslid was geweest. In het stadshart van Ommen had Seinen een boerderij. Seinen was een markante persoonlijkheid. Hij zei precies waar het (voor hem) op stond, maar daarmee maakte hij niet alleen vrienden. Toch is Ommen veel dank aan hem verschuldigd, overal in de gemeente zijn sporen te vinden die herinneren aan deze bijzondere plaatsgenoot, zo valt te lezen in het nieuwste nummer van De Darde Klokke. Notulen en krantenverslagen zijn erbij gehaald om aan te tonen dat Seinen als wethouder een heel sociale man was. In de tijd van de Wederopbouw na de oorlog was het heel belangrijk dat iedereen een fatsoenlijk dak boven z’n hoofd had.

Om de woningnood tegen te gaan, gaf het gemeentebestuur zelfs toestemming zomerhuisjes in Besthmen te bouwen en bewonen. De huisjes zouden tien jaar permanent bewoond mogen worden, om daarna overgedaan te worden aan ‘zomergasten’. Bovendien moest het benodigde hout voor 90 procent uit de bossen rond Ommen komen. Het departement van Wederopbouw en Volkshuisvesting gelastte de bouw evenwel onmiddellijk stop te zetten, omdat er geen vergunning voor was verleend. Wethouder Seinen en zijn collega Immink hielden de aannemer voor dat hij zich hier niets van moest aantrekken en gingen in juli 1948 letterlijk zelf een handje meehelpen.

Lees verder Nieuwe uitgave De Darde Klokke over Ommerkanaal, wethouders en Slag bij Ane →

In het jongste nummer (200) van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke dit keer weer volop historische verhalen. Zo wordt uitgebreid Gerrit Jan Seinen (1902-1989) belicht als een eigenzinnige wethouder met een groot hart voor Ommen.

De jongste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (200).

Van 1945 tot 1974 was Seinen wethouder. Een markante persoonlijkheid die zei waar het op stond, maar daarmee niet alleen vrienden maakte. Toch is Ommen veel dank aan hem verschuldigd, overal in de gemeente zijn sporen te vinden die herinneren aan deze bijzondere plaatsgenoot, zo blijkt uit het nieuwste nummer. Ingrijpend voor Seinen en zijn vrouw waren de oorlogsjaren waar ze meehielpen aan het onderbrengen van onderduikers. Op het laatst van de oorlog kreeg de familie Seinen een jongetje ‘uit het Westen’ in huis die tijdelijk in Ommen was maar niet terug kon door de sluiting van de IJssellinie. In Amsterdam was er ook na de oorlog nog gebrek aan alles, waardoor hij in Ommen bleef. Ondertussen noemde de jeugdige Amsterdammer zijn pleegouders ‘oom Gerrit Jan’ en ‘tante Fré’.

Joodse huizen
In De Darde Klokke verder een verhaal wat er na onderduik of deportatie van de bewoners met de Joodse huizen in Ommen gebeurde. In 225 gemeenten in ons land zijn Joodse woningen, grond en bedrijven na onteigening doorverkocht. Vaststaat dat het hier gaat om een schimmig vastgoedcircuit waar ook gemeentes een bedenkelijke rol hebben gespeeld. In Ommen huurden sommige Joden hun huizen, maar bij anderen betrof het eigendom. Uit plaatselijk onderzoek is vooralsnog niet vast komen te staan of de gemeente Ommen in deze ook een bepaalde rol heeft gespeeld.

Ommen in vroegere jaren
Jeugdherinneringen over het vissen in het Ommerkanaal en het vissen op paling in de haven komen ruim aan bod. Ooit lagen er drie boten aan de oostzijde van het kanaal. Het eerste, een bruine woonark, was van mevrouw Vrede. Zij had vele sanseveria’s voor de grote ramen staan. Behalve water aan haar bloemen gaf ze ook blokfluitles. Het tweede was een klein woonbootje van de familie Pater die met paard en wagen oud ijzer ophaalde. Lees verder Nieuwe uitgave De Darde Klokke weer vol met historische verhalen →