De binnenstad van Leeuwarden was zaterdag 6 september 2014 het doel van het reisje voor de medewerkers van De Darde Klokke.

De groep uit Ommen op bezoek in Leeuwarden.
Foto’s: Harry Woertink

Met als gids Harry Woertink werd een historische stadswandeling gemaakt langs de vele bezienswaardigheden in Leeuwarden (Ljouwert). Een wandeling door de tijd, van de middeleeuwen tot en met de 20ste eeuw, langs kerken, paleizen, herenhuizen, gasthuizen en weeshuizen. De deelnemers waren erg onder de indruk over het mooie dat Leeuwarden te bieden heeft. Hoogtepunten van de wandeling waren onder andere een bezoek aan de Grote kerk met de graven van de Nassau’s, de hofjes en ook de museale grutterswinkel waar koffie werd gedronken met Oranje koek. Met uitzicht over de oude Waag was er s middags een lunch. Op het terras van het Stads café werd als afsluiting van de indrukwekkende stadswandeling nog even nagenoten.

Leeuwarden is de hoofdstad van de provincie Friesland en telt ongeveer 108.000 inwoners. Leeuwarden mag in 2018 samen met de Maltese hoofdstad Valletta de titel ‘Culturele Hoofdstad van Europa’ dragen. De jury met vertegenwoordigers uit het Europese en Nederlandse culturele veld, verkoos Leeuwarden boven Eindhoven en Maastricht. Met 617 rijksmonumenteninschrijvingen staat Leeuwarden in de top-15 van Nederlandse monumentengemeenten. Ook heeft de stad beschermde stadsgezichten zoals de binnenstad met singels. Naast de rijksmonumenten zijn er 375 beeldbepalende panden. Leeuwarden kent een rijke geschiedenis van de Nassau’s, voorvaderen van onze koninklijke familie. Bekende Leeuwarders worden in ere gehouden met (stand)beelden. Een keur van Nederlandse en Friese dichters vertellen hun poëzie op bijna 40 stenen die verspreid over de stad in het plaveisel zijn gelegd.

Lang niet alles kon in een dag bekijken worden; zeker niet als we daar ook nog eens alle musea aan zouden doen. De bezienswaardigheden van deze dag op rij:

1. Oldenhove. Een onafgebouwde scheve kerktoren. Aan de Oldehoofdsterkerkhof staat de scheve 40 meter hoge, gotische toren uit 1529-1532, de Oldehove. In 1529 werd bouwmeester Jacob van Aaken door kerk- en stadsbestuur aangesteld om een nieuwe kerktoren te bouwen. Toen de toren tien meter hoog was, begon hij aan de kant van de traptreden te verzakken. Er werd geprobeerd loodrecht door te bouwen, waardoor de toren behalve scheef, ook krom werd. De fundering van lagen kalk en klei was blijkbaar niet berekend op het gewicht, want de toren verzakte steeds meer. Na drie jaar was de Oldehove veertig meter hoog en hing hij anderhalve meter uit het lood. De bouw werd gestopt en ook de nieuwe kerk, die bouwvallige Sint Vituskerk moest vervangen, kwam er niet. Later zijn de hoge spitsboogramen en de portalen in de onderste geleding dichtgemetseld voor de soliditeit van de toren. Een klomp baksteen die ooit hét statussymbool van Leeuwarden had moeten worden, is desondanks de trots van elke Leeuwarder. De toren is in de zomermaanden te beklimmen en geeft prachtige vergezichten over Leeuwarden en wijde omgeving. Naast de Oldehove een standbeeld van Fries dichter en Nederlands staatsman Pieter Jelles Troelstra 1860-1930). Lees verder Een wandeling door de tijd: de binnenstad van Leeuwarden →

OMMEN – In de nieuwste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke aandacht voor bakkers en bakkerijen in Ommen.

Afb.: Harry Woertink

Gerrit Hengelaar opende in 1936 een nieuwe bakkerij aan de Stationsweg in Ommen en kreeg van zijn ouders bij de opening voor de winkelkassa 7,14 guldens mee om te kunnen wisselen. Dat was toen evenzoveel als een weekloon. Eerst als dokterswoning van de wethouder, later een kruidenierswinkel van Albert Heijn en nu een opticien, schrijft het pand Brugstraat 22 in Ommen een rijke geschiedenis. Van het oude pand is alleen nog de gevelsteen bewaard gebleven. Een soort protestbord in oud Nederlands met daarop een kat, muis en uil. Deze door de eerste Ommer huisarts aangebrachte gevelsteen prijkt nu op de muur van het klokkenhuis van de Hervormde kerk met als tekst: ‘O uil gij doet mij onrecht, die muis is mij toegezegd. Ja kat, gij moet weten, ongegund brood wordt het meest gegeten’.

Verder dit keer in de kwartaaluitgave van de Historische Kring Ommen een opsomming van de vroegere bewoners van de Markt. Als vroeger klonk “Ga je mee naar de stangen”, dat was dat algemeen bekend dat de kinderen speelden op de ijzeren stangen die daar waren geplaatst om het vee bij elkaar te houden van de wekelijkse veemarkt. De Markt was ook een trefpunt voor de Ommenaren waar ook de muziektent een belangrijke bijdrage leverde. Vooral in de zomermaanden waren er tal van activiteiten. Op- en rondom de muziektent vonden muziek- koor en gymnastiekoptredens plaats. Het nieuwste nummer 172 van De Darde Klokke is te koop bij boekhandel Bruna in de Kruisstraat in Ommen en wordt bij de abonnees bezorgd.

Bron: Harry Woertink – 26 augustus 2014