Een mens is pas vergeten als zijn naam vergeten is

Streep hun namen niet door al zijn zij tot stof vergaan. Streep hun namen niet door alsof ze nooit hebben bestaan. Noem hun naam en laat me weten dat ook jij niet zult vergeten… Het zijn dichtregels uit een bekend gedicht dat gaat over de mensen van voorbij. Maar voorbij is niet vergeten. De laatste dichtregel spreekt over een opdracht. Noem hun naam en daardoor worden de mensen van voorbij niet vergeten. De dichtregels sluiten aan bij het motto van de Duitse kunstenaar Gunter Demnig dat hij heeft ontleend aan de Thora: “Een mens is pas vergeten als zijn naam vergeten is.”

 Afb.: Wikimedia Commons
Gunter Demnig toont twee Stolpersteine

De kunstenaar, nu zestig, werd geboren in het naoorlogse Berlijn. Hij volgde in de Duitse hoofdstad een opleiding aan de Hogeschool voor Beeldende Kunsten en later aan de Kunstacademie van Kassel. De kunstenaar is thans bekend om de Stolpersteine. In de zomer van 1997 plaatste Demnig twee kleine gedenksteentjes voor de broers Matthias en Johann Nobis in het zuid Duitse dorp Sankt Georgen, nabij Salzburg. De broers, Jehova getuigen, werden in januari 1940 gefusilleerd door de nazi’s. Van een afstand vallen de gedenkstenen niet op. Het zijn kleine stenen van tien bij tien centimeter ingeklemd tussen de stenen van de straat. Wanneer de voorbijganger dichterbij komt vallen de stenen pas op. Je wordt gedwongen om je pas in te houden en je hoofd naar voren te buigen om de tekst op het steentje te lezen. Omdat je erover struikelt met je hoofd en je hart, en je moet buigen om de tekst te kunnen lezen. Zo werden de herdenkingsstenen in figuurlijke zin struikelstenen, ‘Stolpersteine’.
Na de eerste stenen volgden er snel meer. De Stolpersteine werden herdenkingsstenen voor alle mensen die tijdens de Tweede Wereldoorlog door de nazi’s zijn verdreven uit hun huizen, gedeporteerd, vermoord of door hen zijn opgejaagd zodat zij zich genoodzaakt zagen om te vluchten in de dood. Het gaat dan niet enkel om Joodse medeburgers, maar ook om de Sinti en Roma, homoseksuelen en Jehova’s getuigen.

Op de stenen zit een messing plaatje en daarin wordt de naam, geboortedatum, deportatiedatum en plaats en datum van overlijden met de hand in gestanst. Nadat de eerste Stolpersteine in Duitsland werden geplaats, gaat het project ook over de landsgrenzen heen en liggen de stenen ook in ondermeer België, Oostenrijk, Italië, Hongarije, Tsjechië, Polen, Oekraïne, Noorwegen. Ondanks dat blijft de kunstenaar de stenen zelf met de hand in de straten leggen. Het handwerk van de kunstenaar vormt zo een duidelijk contrast met de georganiseerde, industrie-achtige vernietiging van door de nazi’s achtergestelde bevolkingsgroepen.
Lees verder Een mens is pas vergeten als zijn naam vergeten is

De Darde Klokke met vergeten kunstschilder Dorel van der Heide

De Darde Klokke met vergeten kunstschilder Dorel van der HeideOMMEN – Het ‘Bliekie’ was vroeger dè speelplek voor de Ommer jeugd. Je kon er spelen, voetballen, zwemmen of zomaar in het gras liggen.

En op weg er naar toe kwam je langs een vuilstort, waar altijd wel iets smeulde en rookte. Het stonk naar verbande schoenzolen en je kon er interessante dingen vinden. Het speelveldje bevond zich tussen rivier de Vecht en molen Den Oordt en werd vroeger ook gebruikt door de Ommer huisvrouwen om er het wasgoed te bleken, vandaar de naam ‘Bliekie’. Oud Ommernaar Henk van Elburg kan zich het allemaal nog herinneren en mijmert over vroeger in het nieuwste nummer van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke.

Verder wordt in De Darde Klokke een zoektocht uigezet naar een vergeten kunstschilder. Zijn naam is Dorel van der Heide, die veel heidelandschappen schilderde, waarvan een groot deel de Lemelerberg als onderwerp heeft.

Om vroeger in het Ommerbos te komen of naar de Rotbrink moest de Rotbrinksbrug gepasseerd worden. De brug over het Ommerkanaal werd ook wel ‘Klumpies brugge’ genoemd, een verwijzing naar de huisnaam van de boerderij die het dichtst bij de brug gelegen was en eigendom van de familie Timmerman. Zij haalden het tolgeld binnen met een klomp bevestigd aan een stok die de passerende schippers werd toegestoken. Dieks Horsman verhaalt over verdwenen boerderijen op de Rotbrink.

Het nieuwste nummer 166 is te koop bij boekhandel Bruna in de Kruisstraat in Ommen en wordt deze week bij de abonnees bezorgd.

Bron: Harry Woertink – 23 februari 2013
(redactie OudOmmen: zie ook Index Darde Klokke)

Joodse medeburgers blijven in herinnering van Ommenaren

In het afgelopen najaar kwamen enkele honderden mensen af op de door de Stichting Herdenking Joods Ommen georganiseerde herdenking.

 De rondgang langs de huizen waaruit de Ommer Joodse medeburgers in de Tweede Wereldoorlog zijn weggevoerd verliep zwijgzaam. Het schemer van de avond en de regen zorgden voor een passende sfeer. Enkel de namen van zij die nooit meer terugkwamen klonken en werden zolang de mensen passeerden steeds genoemd.

Foto: OudOmmen
Gompel de Levie en echtgenote E. de Levie-Leman voor hun winkel in de Brugstraat

De zevenentwintig Joodse slachtoffers uit Ommen blijven in herinnering. Op maandag 4 maart wordt voor elk van hen een Stolperstein geplaatst voor hun voormalige woning. De Stolpersteine, letterlijk vertaald als struikelstenen zijn bedoeld om slachtoffers van het Duitse regime in de Tweede Wereldoorlog te herinneren. Voorbijgangers zullen niet letterlijk struikelen, maar wel met hun gedachten. Het kunstproject is opgestart door de Duitse kunstenaar Gunter Demnig. In heel Europa zijn inmiddels tienduizenden van deze stolpersteine door hem geplaatst, op ruim vijfhonderd locaties. Op maandag 4 maart zullen ’s morgens de zevenentwintig stenen door de kunstenaar zelf worden geplaatst. Belangstellenden kunnen tussen 08.00 en 08.30 uur inlopen in De Kern aan de Bouwstraat. Daarna zullen burgemeester Ahne, opperrabbijn Jacobs en stadsdichter Jannes Kuik kort het woord voeren waarna het gezelschap de verschillende adressen zal bezoeken voor de daadwerkelijke plaatsing van de Stolpersteine.

Belangstellende zijn uitgenodigd, maar worden wel gevraagd zich aan te melden via herdenkingjoodsommen@hotmail.com. Voor meer informatie kunt u kijken op http://www.joodsommen.nl. Wanneer u het initiatief financieel wilt ondersteunen kunt u contact opnemen via eerder genoemd mail adres of de website.
Bron: Gerko Warner – 17 februari 2013

Boekbespreking (9) – Anekdotes uit 100 jaar Vilsteren

‘Vilsteren, een dromerig dorpje in de Vechtvallei. Om de ‘tip’, de brink van het dorpje, staan enkele geel-zwart geluikte boerderijen, de kerk, de pastorie, de herberg, de korenmolen, en het Huis Vilsteren.

 Afb.: OudOmmen
Anekdotes uit 100 jaar Vilsteren

De tijd lijkt er te hebben stilgestaan, maar dat is niet zo. Net zoals overal is ook Vilsteren meegegroeid met de tijd en zijn ook binnen de muren van de romantische dorpswoningen radio, tv, computers en internet niet meer weg te denken uit het dagelijks leven. Alleen de ouderen onder de bevolking kunnen zich nog goed herinneren hoe het vroeger was. In dit boek kijken zij terug naar de tijd dat het leven in Vilsteren werd bepaald door landheer en pastoor. De tijd dat het water niet uit de kraan kwam, maar uit put of pomp. De tijd dat een auto iets zeldzaams was en het land werd bewerkt met behulp van een paard. De lange zomers en de gezellige winteravonden. De gepoetste kachel en het geslachte varken’, zo luiden de eerste regels uit het voorwoord van dit door Erna Ekkelkamp geschreven boek, dat uitgegeven werd door het Plaatselijk Belang Vilsteren. De foto’s werden gemaakt door Erna Ekkelkamp, Ignace Ekkelkamp, Ingrid van der Velde en Ineke Wunnink. De archieffoto’s zijn afkomstig van OudOmmen.nl: Tjeerd de Leeuw en Jan Hendriks.

In ‘Anekdotes uit 100 jaar Vilsteren’ vertellen diverse inwoners van Vilsteren hun eigen bijzondere verhalen over het dorpsleven in Vilsteren zoals het vroeger was. Dat leverde bijzondere anekdotes en prachtige persoonlijke verhalen op, die een unieke inkijk geven in het Vilsteren van vroeger en nu. Anna Koggel met haar ‘winkel van sinkel’, de gebroeders Bloo, de gezusters Koggel, Leida Bloo, Win Otte, Ben Gerritsen, Dini Noordman, Herman Lankhorst, Dooremeuje, Hopman Van der Jeugd, Herman Hendriks, Harry Schoorlemmer, Frits Tijhaar, Wim Herbrink en Liesbeth Cremers nemen met hun bijzondere anekdotes en verhalen de lezer(es) mee naar lang vervlogen tijden, waarin het leven niet altijd even gemakkelijk en geluk ook niet altijd gewoon was, en waarin landheer en mijnheer pastoor het voor het zeggen hadden in Vilsteren. Voor de kost moest hard gewerkt worden, en kinderen moesten dikwijls van jongs af aan mee werken thuis en op de boerderij, waardoor er weinig tijd was voor school en spelen. Lief en leed, boeiende, humoristische, realistische en soms verdrietige verhalen wisselen elkaar af in dit vlot geschreven en zeer prettig leesbare boek.

Bron: Miny Vroegindewey – 11 februari 2013

Boekbespreking (8) – Veldzicht vanuit het verleden gezien

‘Evenals de Ommerschans heeft ook Veldzicht twee bestemmingen gehad.

 Afb.: OudOmmen
Veldzicht vanuit het verleden gezien

Gebouwd in de laatste jaren van 1800 als Rijks Opvoedings Gesticht werd het in de dertiger jaren omgedoopt tot Rijksasiel voor psychopaten”, zo luiden de eerste regels uit het derde hoofdstuk van het door C. van de Uitvlugt geschreven boek ‘Veldzicht vanuit het verleden gezien’. Aan de hand van vele bijzondere en unieke afbeeldingen en foto’s wordt in dit boek het ontstaan en de geschiedenis van Forensisch Psychiatrisch Centrum (FPC) Veldzicht te Balkbrug beschreven, dat tot 1930 diende als Rijks Opvoedings Gesticht voor ontspoorde jongens.

In Veldzicht was veel aandacht voor nuttige arbeid, die voornamelijk bestond uit land en tuinbouw en een afdeling ambachten, waarbij de pupillen een degelijke vakopleiding kregen. Na 1930 kreeg Veldzicht een nieuwe bestemming als Rijksasiel voor psychopaten, en werden de eerste ter beschikkinggestelden in Veldzicht ondergebracht.

Het in 1991 uitgegeven boek geeft een bijzonder beeld weer van de ontwikkelingen bij Veldzicht, dat niet meer weg te denken is uit Balkbrug, waarmee het zo onlosmakelijk verbonden is. Verder wordt in dit boek ook uitgebreid aandacht besteed aan de Ommerschans, dat in de 19e eeuw gebruikt werd als gesticht voor bedelaars, beheerd door de Maatschappij van Weldadigheid en later door de Nederlandse staat. ‘Veldzicht vanuit het verleden gezien’ is een bijzonder interessant boek met vele unieke afbeeldingen en foto’s.

Bron: Miny Vroegindewey – 11 februari 2013

Bijzondere expositie in de “voormalige” Synagoge van Dalfsen

 Maar liefst 7 kunstenaars verzorgen de voorjaarsexpositie in de synagoge. Van schilderijen, fotografie tot aan glaskunst.

Foto: Google Streetview
De ‘voormalige’ Synagoge van Dalfsen

Taco Bijlsma met fotografie, Hilda van Assen, Willie Hakvoort, Jan Ophof, Paulien Tempelman en Mathilda Flapper met schilderkunst en Tineke Langbroek met haar glaskunst. Dit alles is te zien van 16 februari t/m 24 februari.

De officiële opening, welke wordt verricht door de voorzitter van Kunst om Dalfsen Wim Flapper, is op zaterdag 16 februari om 14.00 uur. De openingsuren zijn op woensdag, donderdag, vrijdag en zaterdag van 11.00 tot 17.00 uur en op zondag van 13.00 tot 17.00 uur. Synagoge. Julianastraat 18 te Dalfsen.

Bron: Carla Bohnert – 8 februari 2013

Straatnamen eerbetoon aan molens en de Vecht

‘Vechtkade’ is de naam voor de nieuwe straat in het centrum van Ommen gelegen tussen de Hessel Mulertbrug en de Varkensmarkt. De jury vindt het tijd dat een straat in de stad Ommen naar deze rivier vernoemd wordt.

 Foto: OudOmmen.nl
‘Vechtkade’ is de naam voor de nieuwe straat in het centrum van Ommen gelegen tussen de Hessel Mulertbrug en de Varkensmarkt

De vier nog aan te leggen straten in het Havengebied worden vernoemd naar onderdelen van een molen: ‘Kruiwerk’, ‘Stelling’, ‘Bonkelaar’ en ‘Wieken’. Deze straten komen uit op de ‘Korenmolen’. De jury wil hiermee het beeldbepalende karakter van de molens in Ommen een plek geven. Daarnaast staat de molen De Lelie aan de rand van het Havengebied. De dwarsstraat die het verst van de molen af ligt, wordt vernoemd naar het onderdeel dat het hoogst in de molen zit.

Wethouder Lagas: “Uiteraard heb ik, zoals afgesproken, het besluit van de jury overgenomen. Maar los daarvan vind ik het hele leuke voorstellen en kan me helemaal vinden in de argumentatie van de inzenders.” De jury bestaande uit een vertegenwoordiger van de Handelsvereniging Ommen, Stichting Promotie Ommen, OudOmmen.nl, Historische Kring Ommen en de gemeente hadden de keuze uit enkele tientallen inzendingen.

Nieuwe straten
Aanleiding voor de verkiezing is dat in nog te ontwikkelen Havengebied-West en in het verlengde langs de Vecht nieuwe straten komen. Inwoners konden een voordracht doen. De bedenker van de straatnaam voor het centrum, mevrouw Goeting, en de bedenker van de namen voor het havengebied, de heer Wassens, ontvangen binnenkort hun dinerbon van €75 te besteden bij een horecagelegenheid in de gemeente Ommen.

Bron: Gemeente Ommen – 6 februari 2013

Motie over muziekkoepel in raadsvergadering van 7 februari 2013

Het woord wordt gevoerd door de heer Bongers die de volgende motie indient:
MOTIE De raad van de gemeente Ommen, in vergadering bijeen op 7 februari 2013;
Overweegt dat:
-het college van burgemeester en wethouders mee wil werken aan een oplossing vanuit de samenleving;
-de muziekkoepel een soort monument is;
Constateert dat:
-het maatschappelijk breed samengestelde Comité ter behoud van de muziekkoepel in Ommen goede redenen heeft aangevoerd om de huidige koepel op de huidige plaats te handhaven, nl. :
”-De koepel staat niet in de weg;
De koepel is niet in slechte staat;
De huidige koepel past bij het landelijke Ommen en het Vechtdal;
De koepel past in het planconcept van de markt als ”huiskamer”;
De koepel is al 60 jaar een markant punt;
De koepel herinnert aan de vroegere markt;
De koepel zal als vanouds kunnen functioneren;
Het is de goedkoopste optie in deze crisistijd“ Lees verder Motie over muziekkoepel in raadsvergadering van 7 februari 2013

Palthehof zoekt oude films

voorkantpalthehofb6.jpgMuseum Palthehof in Nieuwleusen is op zoek naar oude films van en uit Nieuwleusen en omgeving.

De films zullen worden gedigitaliseerd en gebruikt gaan worden voor een nieuwe serie theevisites in het volgende winterseizoen. Uiteraard is het niet de bedoeling dat er privé-stukken van de films op de theevisites getoond zullen worden. In de digitale versie worden die er uit gesneden. Nadat de film gedigitaliseerd is krijgt men de originele film terug.

Het gaat zowel om videofilms als om films op filmspoel en zowel met als zonder geluid. Ook korte filmpjes zijn welkom. Van deze films wordt een nieuw geheel gemaakt voor de theevisites. Het museum wil graag de theevisites op dezelfde manier voortzetten als die met de film “Nieuwleusen in 1966”. Deze waren afgelopen seizoenen steeds een groot succes. In totaal zijn er daarvan bijna twintig gehouden. Wanneer men films beschikbaar wil stellen, kan men contact opnemen door te mailen naar info@palthehof.nl.

Bron: Museum Palthehof – 6 februari 2013

Mirthe Hierink en Anouk Huizing voorleeskampioen Ommen

Mirthe Hierink van PCB De Hoekstee in Beerzerveld en Anouk Huizing van de St. Bernardus zijn de winnaars van de kwartfinales van de Nationale Voorleeswedstrijd die dinsdag 29 januari in de bibliotheek in Ommen gehouden is.

 Foto: Bibliotheek Ommen
Winnaar Mirthe Hierink en juryvoorzitter Ank Kloosterman

Mirthe Hierink van PCB De Hoekstee in Beerzerveld en Anouk Huizing van de St. Bernardus zijn de winnaars van de kwartfinales van de Nationale Voorleeswedstrijd die dinsdag 29 januari in de bibliotheek in Ommen gehouden is. Beiden gaan door naar de regioronde die op 7 maart in de Carrousel in Ommen plaats zal vinden.

Mirthe Hierink nam het in de middagsessie op tegen zes andere kandidaten. Met haar beeldende manier van voorlezen wist ze de deskundige jury onder voorzitterschap van Ank Kloosterman te overtuigen. ‘Het was alsof we naar een film zaten te kijken’, zo omschreef jurylid Arjen Boers het spannende fragment uit het boek Heartland van Lauren Brooke. De jury was unaniem in haar beslissing. Ook voor de overige kandidaten waren er complimenten. Alle voorlezers zijn al kampioen geworden op hun school, dat was aan het voorlezen te merken.

 Foto: Bibliotheek Ommen
Winnaar Anouk Huizing en juryvoorzitter Ank Kloosterman

In de avondsessie moest Anouk Huizing als laatste voorlezen. Ze las voor uit ‘De verschrikkelijke schoolmeester’ van Dolf Verroen. Ze kreeg van de jury complimenten voor haar enthousiaste manier van voorlezen en ook voor de keuze van het fragment, een goed geschreven boek leest zoveel makkelijker voor! Jurylid Madeleine Schutte was dan ook zeer te spreken over de prestatie van Anouk. Ook in de avondsessie complimenten voor de overige kandidaten, het is te merken dat er op de scholen in Ommen veel wordt (voor-) gelezen.

Voor de winnaars was er een oorkonde, een tas, een bos bloemen en een boekenbon namens de landelijke organisatie. Alle overige deelnemers kregen van Boekhandel Bruna een boekenbon en van de bibliotheek een oorkonde. De prijs voor de meest originele aanmoediging ging in de middageditie naar de Hoekstee, ’s avonds was die prijs voor OBS Vinkenbuurt. De petje-op-petje-af-quiz werd gewonnen door Marnik den Ouden van De Triangel en Kasper Kuiken van het Kardoen. Bibliotheek Ommen tekende voor de organisatie van deze ronde van de Nationale Voorleeswedstrijd.

Bron: Bibliotheek Ommen – 29 januari 2013