Vroeger maakten de boeren zelf boter en verkochten dat op de wekelijks botermarkt annex eiermarkt. De melk werd verwerkt tot boter met behulp van een handkarn of een rosmolen.

De fabriek in 1915.
Zie voor meer afbeeldingen het album “Hammerweg 25 (Zuivelfabriek)“.

Het vanuit de boerderij ontstane zuivelbereiding werd eind 1800 overgenomen door fabrieken. Een boterfabriekje was in Ommen al in 1897 ontstaan aan de Hammerweg, wanneer deze wordt opgericht door J.G. Kramer. Om de nodige kennis en ervaring op te doen ging hij wat rondneuzen bij de fabrieken in de omgeving. In Lemelerveld was een fabriekje van Kingma en in Dalfsen van Jansen. In Balkbrug was een andere Kingma in de zuivel bezig en in Hardenberg naar alle waarschijnlijkheid ook een Kingma die een zuivelfabriek exploiteerden. In de fabriek van Kramer werken behalve de eigenaar zelf, een machinist een melkontvanger en een botermaker. Botermaker was Albert Gort. Na het overlijden van J.G. Kramer in 1909 werd de fabriek beheerd door zijn broer, P. Kramer. De fabriek werd vervolgens verkocht aan A. Lubberdink uit Staphorst.

Oprichting
Aangemoedigd door de oprichting van andere coöperatieve fabrieken in den lande en voorgelicht door de lezingen van de rijkszuivelconsulent, komen de boeren in Ommen met het plan ook een coöperatieve fabriek op te richten. In 1910 wordt de fabriek van Lubberdink gekocht. Het is de eerste fabriek met een volledige en continue draaiende botermakerij. Zo werd in 1910 de eerste stap gezet voor een eigen fabriek.

De weg van Ommen naar Den Ham snijdt dwars door het prachtige landgoed Eerde. Prachtige bomen begeleiden asfaltbaan en fietspaden.

Het grafmonument van Frits Herbert Iordens, Herfst 2016.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer afbeeldingen het album “Grafmonument Frits Herbert Iordens”.

Tussen kasteel Eerde en het uitzichtpunt de Steile Oever ligt niet ver van de kronkelende rivier de Regge in een bosrijk landschap een grafsteen met een Franse tekst. De steen markeert het graf van een Nederlandse verzetsstrijder: Frits Herbert Iordens. Onder zijn naam is de geboortedatum 21 juni 1919 en overlijdensdatum 2 maart 1944 vermeld. Verder staan op de steen enkele regels uit een Frans gedicht. Dat begint met: “Le dormeur du val” (De slaper in het dal). Deze twee regels luiden: “Il dort dans le soleil, la main sur sa poitrine, tranquille; il a deux trous rouges au côté droit”. Vrij vertaald: “Hij slaapt rustig in de zon, de hand op de borst; hij heeft rode gaten aan de rechterzijde”. Deze regels zijn van de Franse dichter Jean Nicolas Arthur Rimbaud (1854-1891). Een zeer toepasselijk tekst dus voor deze eeuwige slaper in het Reggedal.

Hulp aan Joodse kinderen
Frits Herbert Iordens, geboren op 21 juni 1919, was een zoon van een bankier uit Arnhem. Hij studeerde rechten in Utrecht. In de Tweede Wereldoorlog zette hij zich onder meer in voor de hulp aan Joodse kinderen. Daarvoor was op 14 juli 1942, natuurlijk illegaal, een speciaal Kindercomité in het leven geroepen. Dat werkte vanuit Utrecht en heeft verschillende Joodse kinderen kunnen laten onderduiken. Zo waren in een verblijf op het landgoed Eerde zeven Joodse kinderen ondergebracht. Vanaf midden 1943 ging Frits zich ook bezighouden met het redden van geallieerde piloten. Geprobeerd werd die via België, Frankrijk en Spanje naar de thuisbasis terug te krijgen. Daarvoor waren speciale vluchtlijnen georganiseerd door de verzetsstrijders in genoemde landen. Iordens bracht de door de ondergrondse, na hun landing per parachute uit neergestorte vliegtuigen, opgepikte vliegers meestal tot aan de Belgische grens. Eén keer is hij verder meegegaan en dat zou hem noodlottig worden. Op 2 maart 1944 werd Iordens in het Belgische Hasselt aangehouden, vluchtte, maar werd op de vlucht doodgeschoten. Iordens was korte tijd voor dit fatale moment getrouwd met Anne Maclaine-Pont, een dochter van een kennis van Philip Dirk Baron van Pallandt van Eerde. Ook zij hielp vanaf 1942 met het onderduiken van Joodse kinderen. Lees verder Verzetsstrijder F.H. Iordens: slaper in het (Regge)dal →

OMMEN – Het Cultuur Historisch Centrum Ommen (CCO) is een actie gestart voor een nieuw herdenkingsmonument op de Besthmenerberg. Het nieuwe monument moet komen op de plek van huidige locatie als vervanging van het huidige monument.

Impressie van het nieuwe monument.
Afb.: Frank Meijerink / Eric Schutte
Zie voor meer afbeeldingen het album “Oorlogsmonument ‘Kamp Erika’“.

Volgens het CCO heeft het bestaande gedenkmonument niet meer de uitstraling en waarde die het werkelijk verdient. Daarom zijn de Ommer kunstenaars Eric Schutte en Frank Meijerink ingeschakeld om mee te denken over de vorm van het monument zodat aan de slachtoffers van Kamp Erika tijdens de Tweede Wereldoorlog 1940-1945 meer recht wordt gedaan. Het nieuw beoogde herdenkingsmonument zal de geschiedenis van de Besthmenerberg beter zichtbaar maken. Niet alleen wat betreft de geschiedenis van Kamp Erika tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar ook die van de Sterkampen van de theosofische beweging “De Orde van de Ster in het Oosten” van Krishnamurti. In de plannen voor een nieuw monument is ook begrepen een betere bereikbaarheid vanaf de grote parkeerplaats, die gelegen is op korte afstand van het monument aan de Hammerweg (Steile Oever).

Kosten
De uitvoering van de plannen ligt bij de werkgroep WO 2 van het CCO. De kosten voor een nieuw monument worden begroot op circa € 30.000,00. Deze kosten zijn hoofdzakelijk de materiaalkosten en kosten voor het aanbrengen van het monument. De mogelijkheid wordt onderzocht om bijvoorbeeld door middel van sponsoring het bedrijfsleven hiervoor te enthousiasmeren. Ook worden acties onder de Ommer bevolking gehouden. Verder worden fondsen aangeschreven voor een financiële bijdrage. Lees verder Nieuw monument Kamp Erika →

OMMEN – Het zit er weer aan te komen. De midwinterhoorn kan uit de kast. Het blazen op midwinterhoorns is een traditie voor in de wintermaanden.

Jan Mensink zet met een gloeiende spijker een naam op de midwinterhoorn.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer afbeeldingen het album “Midwinterhoornblazen“.

Dit blazen gebeurt vanaf de eerste zondag van Advent (Anbloazen”) tot Driekoningen (“Afbloazen”) op 6 januari. Men blaast meestal als het schemert en op verschillende locaties.

Jan Mensink uit Junne is er al jaren druk mee. Niet zo zeer met het blazen, maar wel met het maken van midwinterhoorns. In zijn werkplaats aan de Beerzerweg is Mensink er bijna dagelijks mee bezig. Wie niet zelf een midwinterhoorn wil of kan maken is bij Mensink aan het goede adres. Ook voor het Streekmuseum in Ommen heeft hij een tweetal midwinterhoorns gemaakt. Ommenaren zijn op kleine schaal begonnen met het midwinterhoornblazen. Zo was Jan aan het Rot vorig jaar te horen met Midwinterhoornblazers uit Hardenberg op de daken van het gemeentehuis en ziekenhuis in Hardenberg. Ook demonstreerde Aan het Rot afgelopen zomer op de Sallandse markt bij het Streekmuseum zijn eigen gemaakte midwinterhoorn.

Een midwinterhoorn is een traditioneel houten blaasinstrument dat heden ten dage nog wordt gebruikt in Twente, de Veluwe, het zuidoosten van Drenthe, Westerwolde (Groningen), het oosten van Salland, de Achterhoek en op sommige plaatsen in Duitsland nabij de grens met Nederland. Lees verder In Ommen komt het midwinterhoornblazen langzaam van de grond →

OMMEN – De gereformeerde gemengde zangvereniging De Lofstem in Ommen is na 88 jaar gestopt. De oorzaak om het koor niet langer te laten voortbestaan is dat meer dan de helft van het koor de leeftijd heeft bereikt van 80 jaar of ouder.

De Lofstem in de Geref. Kerk in 1950
Foto: archief De Lofstem
Zie voor meer afbeeldingen het album “De Lofstem“.

Bovendien kwamen in het koor legen plekken door overlijden en ernstige ziekten van koorleden. Daar waar De Lofstem op 17 oktober 1928 is begonnen als koor was ook het laatste optreden: de gereformeerde kerk aan de Bouwstraat in Ommen. Tijdens een ochtenddienst op zondag 30 oktober 2016, geleid door ds. Han Wilmink heeft De Lofstem het publiek hartelijk bedankt. Henk Ophoff zorgde voor de begeleiding op piano en Klaas Schaap stond, net zoals de afgelopen dertien, voor het koor als dirigent. Tijdens de dienst werden foto’s uit vervlogen jaren getoond via een beamer. Als dank voor de medewerking aan tal van (kerk)diensten was er van het kerkbestuur een grote bos bloemen. Deze werd uitgereikt aan het oudste lid van het zangkoor, mevrouw Truus Loman-Korf.

Samen
Vanuit de zangvereniging zijn nog wel pogingen ondernomen om samen te werken met het Hervormd Zangkoor of samensmelting van beide koren. Als het aan De Lofstem had gelegen zouden in 2018 beide koren worden opgeheven om vervolgens een nieuw koor te vormen met twee afdelingen. Een afdeling met mensen met een sterke stem en een afdeling met mensen waarvan de stem minder wordt, maar die nog wel graag willen blijven zingen. Hervormd en Gereformeerd zouden dan samen verder als een nieuw PKN koor. Echter, het Hervormd Zangkoor wilde hier niet aan meewerken. Daarom is met weemoed besloten De Lofstem met ingang van 1 november 2016 op te heffen. Voor het jaar 2018 was gekozen omdat dan de fusie van beide kerken gepland staat. Lees verder De Lofstem Ommen stopt na 88 jaar met zingen →

OMMEN – In verband met de grote belangstelling heeft het Streekmuseum in Ommen een extra filmavond ingelast voor donderdag 3 november.

Snapshot uit film van 1962: Trein Bartels bij bakker Makkinga.
Afb.: OudOmmen

Er worden dan zwart-wit films vertoond die destijds gemaakt zijn van het dagelijks leven in Ommen en opgenomen in 1950 en in 1962.

De filmavond begint om 20.00 uur en is onderdeel van de thema-avonden die het museum organiseert. De entree is vier euro persoon inclusief koffie in de pauze.

Reserveringen via email: info@museum-ommen.nl of telefonisch: 0529-453487.
Bron: Harry Woertink – 15 oktober 2016

OMMEN – In het Streekmuseum in Ommen worden donderdagavond 20 oktober historische filmbeelden vertoond.

Snapshot uit film van 1962: Trein Bartels bij bakker Makkinga.
Afb.: OudOmmen

Het gaat om zwart-wit films die destijds gemaakt zijn van het dagelijks leven in Ommen en opgenomen in 1950 en in 1962. Ook worden oude filmbeelden gedraaid van enkele bijzondere evenementen. De filmavond begint om 20.00 uur en is onderdeel van de thema-avonden die het museum organiseert.

Op 7 maart 2017 gaat het over de geschiedenis van Landgoed Eerde en op 11 april 2017 over de Joodse bevolking in Ommen. Gezien de grote belangstelling voor deze avonden is tijdige opgave gewenst. De entree is vier euro persoon inclusief koffie in de pauze. Reserveringen via email: info@museum-ommen.nl of telefonisch: 0529-453487.
Bron: Harry Woertink – 9 oktober 2016