De stad Ommen ving tijdens oorlogsjaren evacués op uit Zeeland

Kamp Erika

In het vijfde jaar van de Tweede Wereldoorlog namen de Duitse bezetters het besluit om delen van de Zeeuwse eilanden onder water te zetten om zo hun verdedigingslinie tegen de geallieerden te versterken. Dit gebeurde ook met het eiland Schouwen-Duiveland.

echtpaar-Duson-de-Munckbkkb(1555)ws.jpgFoto: Jeannette Hoogesteger
De familie Duson–de Munck uit Zierikzee verbleef in Ommen van 2 maart 1944 tot 21 augustus 1945.

De inwoners werden gedwongen tot evacuatie en moesten vóór 5 maart 1944 huis en haard verlaten hebben. De vraag of de mensen ooit nog terug zouden kunnen of mogen keren naar hun eigen huis was niet te beantwoorden en op dat moment was de situatie niet te overzien. Men moest dus op zoek naar tijdelijke zo niet definitieve nieuwe woonruimte en werkgelegenheid. Sommige mensen vonden onderdak bij familie of vrienden in een ander deel van Zeeland verder van de kust verwijderd. Een groot aantal evacués vond onderdak in Dordrecht e.o. in de provincie Zuid-Holland. Maar niet alle van huis verdreven Zeeuwen vonden een heenkomen dat relatief dicht bij huis gesitueerd was, soms moest er een stuk verder voor worden gereisd.

Zo verging ‘t het echtpaar Duson-de Munck uit Zierikzee. Groot of uitgebreid was de familie niet. Eigenlijk was er maar één direct familielid waar zij op konden terugvallen voor hulp en die woonde notabene in Ommen, Overijssel, niet dicht bij de deur dus. Maar familiebanden zijn sterk, zeker in oorlogstijd, opvang kon geregeld worden, zij waren welkom! En zo vertrok het echtpaar met gezin op 2 maart 1944 richting Ommen. Het gezin bestond uit vader Piet Duson (49), zijn vrouw Pietje ( Petronella) Duson-de Munck (48), met hun twee kinderen Piet jr.(20) en Corrie (17), vergezeld door Tine de Munck (53), de ongetrouwde zus van Pietje. Het familielid heette Philip de Munck, broer van Pietje en Tine en sinds 1938 onderwijzer in Ommen aan de openbare school. Lees verder De stad Ommen ving tijdens oorlogsjaren evacués op uit Zeeland →

‘Oorlog en Vrede’ centraal op drie locaties in Ommen – 17 t/m 24 oktober: Week van de Geschiedenis

Uncategorized

OMMEN – Streekmuseum Ommen, Nationaal Tinnen Figuren museum en Bibliotheek Ommen werken samen in de Week van de Geschiedenis 2009. Alle drie locaties staan van zaterdag17 tot en met zaterdag 24 oktober in het teken van het landelijk thema “Oorlog en vrede”.

DSC01268-b(1555)ws.jpgFoto: OudOmmen
Het Streekmuseum heeft ook een replica in miniatuur tentoongesteld van het beruchte gevangenkamp Erika.

De week van de Geschiedenis is het grootste historische evenement van Nederland. Elk jaar organiseren honderden instellingen speciale activiteiten rond een wisselend thema. Het Streekmuseum besteedt extra aandacht aan de periode 1940-1945 tijdens de Duitse bezetting met uniek materiaal uit deze periode. Ook heeft het museum een replica in miniatuur tentoongesteld van het beruchte gevangenkamp Erika. Tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft dit kamp eerst dienst gedaan als gevangenkamp van door de Nederlandse justitie veroordeelde delinquenten. Vanaf mei 1943 is Erika in gebruik geweest als Arbeitseinsatslager.

Het Nationaal Tinnen Figurenmuseum belicht de Slag bij Waterloo. Deze enorme slag in 1815 waar geallieerden vochten tegen Napoleon is uitgebeeld met duizenden figuurtjes, waarbij zelfs kanonschoten te horen zijn. Ook is de Slag bij Ane van 1227 met het Bisschoppelijk leger tegen de Drentse boeren met figuurtjes uitgebeeld.

De Bibliotheek Ommen gaat in op het thema “Vrede”. In een expositie wordt aandacht besteed aan de vredesperiode na de Slag bij Waterloo in de Franse Tijd, het begin van het Koninkrijk der Nederlanden en aan de periode na de Tweede Wereldoorlog, de Wederopbouw.

Uniek is dat in de Week van de Geschiedenis alle drie locaties met één toegangskaartje bezocht kunnen worden. Bovendien krijgt elke bezoeker tijdens deze week een leuke korting op het toegangskaartje. Vanwege de herfstvakanties voor de scholen wordt op veel bezoek gerekend. Om de jeugd extra te stimuleren is er een interessante puzzeltocht binnen de muren van alle drie locaties. Wie mee doet komt bovendien in aanmerking voor een leuke attentie. Heeft men meegedaan aan alle drie zoektochten en goed opgelost, dan is er kans een leuke hoofdprijs te winnen. Lees verder ‘Oorlog en Vrede’ centraal op drie locaties in Ommen – 17 t/m 24 oktober: Week van de Geschiedenis →

Museum Palthehof nog 4 weken open

Musea

voorkantpalthehofb6.jpgNog tot en met 31 oktober kan men in museum Palthehof in Nieuwleusen terecht wanneer men de tentoonstelling en de bijbehorende film over het 200-jarige kanaal de Dedemsvaart wil zien.

Afgelopen maanden is het museum bezocht door veel bezoekers die aan het kanaal hebben gewoond. Zij hebben volop herinneringen opgehaald aan het eens zo belangrijke kanaal.

Ook de scholen weten het museum te vinden voor een les over de plaatselijke geschiedenis. Veel kinderen van de hoogste groepen van een aantal scholen hebben al een lesuur in het museum doorgebracht. Andere scholen zullen in de komende weken nog volgen. Deze bezoeken vinden plaats in het kader van het lespakket “Dubbele foto” dat door het Historisch Centrum Overijssel en museum Palthehof is samengesteld over Den Hulst, het gebied van Nieuwleusen waar het kanaal liep.

Naast deze tentoonstelling zijn de vaste collectie en de fotoboeken met groepsfoto’s te bekijken. Het museum aan het Westeinde is open op woensdag tot en met zaterdag van 13.30 tot 17.00 uur.

Bron: Historische vereniging “Ni’jluusn van vrogger” – 4 oktober 2009

De eerste Nederlandse Scouting encyclopedie

Boeken & Tijdschriften

Voor het eerst beschrijft een Nederlandse uitgave de scoutingwereld tot in het kleinste detail. Insignes, uniformen, locaties, historische figuren en trivia: een feest van herkenning voor de oudere (ex-) scouts en een prachtig overzicht van het rijke scoutingerfgoed voor de jongere garde en andere geïnteresseerden.

9789077462492.jpgAfb: Ben Golob
De eerste Nederlandse Scouting encyclopedie

Met ruim 1400 trefwoorden en meer dan 800 afbeeldingen in kleur is De Eerste Nederlandse Scouting Encyclopedie met recht het ultieme naslagwerk over Scouting in Nederland, waarvan in 2010 het honderdjarig jubileum wordt gevierd. Auteur Ben Golob heeft overigens niet in de illusie geleefd helemaal compleet te zijn. “Mijn doelstelling was eerder om een mooie verzameling te beginnen. Veel begrippen zijn verloren gegaan en minstens evenveel nieuwe zullen er waarschijnlijk in de toekomst opduiken.” Golob legt uit dat het boek een specifiek Nederlandse insteek heeft: “Ik heb alleen begrippen, namen en afkortingen die gebruikt werden in het Nederlandse padvindersverleden of -heden of woorden die van invloed zijn geweest op Scouting in Nederland. Dus geen regionale of plaatselijke begrippen. Ook vind je niet veel internationale termen in dit boek, maar uitzonderingen bevestigen uiteraard de regel.” Het verschijnen van de encyclopedie valt mooi samen met de festiviteiten rond het honderdjarig bestaan van Scouting in Nederland, in 2010.

Ultiem naslagwerk maakt 100 jaar Scouting in Nederland extra feestelijk
Golob: “In de eeuw dat Scouting nu bestaat, is er uiteraard veel veranderd. Benamingen uit de beginperiode raakten in de loop van de tijd in onbruik of werden vervangen. Ook verdwenen of veranderden insignes en emblemen en hun benamingen. Om deze woorden, benamingen en, niet te vergeten, belangrijke personen te bewaren, besloot ik deze te encyclopedie samen te stellen.

Een boekwerk met beschrijvingen uit de oude padvindersdoos, maar ook met omschrijvingen van hedendaagse feiten.” Ben Golob (1964) was ruim twintig jaar als actief lid en groepsbegeleider verbonden aan een scoutingorganisatie in zijn woonplaats Kerkrade. Eerder verscheen van zijn hand het jeugdboek Het land van Zwach (uitgeverij Allmedia, ISBN 9789076268620). Golob werkte, naast zijn baan als leraar aan een Jenaplan basisschool, enkele jaren aan het manuscript van deze encyclopedie en verzamelde vele honderden afbeeldingen, onder meer afkomstig van diverse verzamelaars van scoutingmateriaal en musea. Lees verder De eerste Nederlandse Scouting encyclopedie →

Ollie B. Bommel bij Ccoba in Ommen

Uncategorized

Ccoba, de culturele commissie bibliotheek activiteiten, organiseert op dinsdag 13 oktober een avond waar Ollie B. Bommel en Tom Poes, creaties van Marten Toonder, centraal zullen staan.

bommel.JPGAfb: Openbare Bibliotheek Ommen

Jenno Witsen, oudplanoloog en Bommelfan, heeft de avonturen van deze twee letterlijk in kaart gebracht. In zijn Bommelreisgids laat hij zien hoe de wereld van Ollie B. Bommel er uit had kunnen zien. Deze avond laat hij die wereld door middel van beelden en verhalen tot leven komen. Een uitgelezen kans voor Bommelliefhebbers om nog eens in de sfeer van de “deftigheid” van Heer Bommel te duiken. Na afloop van de lezing is er gelegenheid om de Bommelreisgids aan te schaffen en te laten signeren.

Inmiddels is in de bibliotheek een kleine tentoonstelling rond Ollie B. Bommel ingericht. Er zijn veel boeken bijeengebracht waaronder een aantal uit het bezit van Ommenaar Ton van der Monde die zijn hele leven al de boeken van het illustere tweetal verzamelt. De lezing op 13 oktober begint om 20.00 uur. Kaarten voor de lezing zijn vanaf maandag 5 oktober tijdens de openingsuren te koop in de bibliotheek aan de Chevalleraustraat. Ook op de avond zelf is er kaartverkoop. De entree bedraagt € 4,00. Vrienden van Ccoba betalen € 2,00. Dit is inclusief koffie/thee.

Bron: Openbare Bibliotheek Ommen – 2 oktober 2009

Geslaagde solextocht langs de Dedemsvaart

Dalfsen

solex3.jpgOnder ideale weersomstandigheden maakten zo’n dertig mannen en vrouwen afgelopen zaterdag een solextoertocht langs de Dedemsvaart en omgeving. De tocht werd in het kader van het 200-jarig bestaan van het kanaal de Dedemsvaart georganiseerd door museum Palthehof in samenwerking met solexclub ’t Olde Ploffie.

De start was bij het museum in Nieuwleusen en vandaar reed men naar het Oude Stadhuis in Hasselt. Daarna koerste men naar De Kalkovens in Dedemsvaart. In alle drie musea werden de tentoonstellingen over het 200-jarige kanaal werd bekeken. Vervolgens werd nog een bezoek gebracht aan het Grammofoonmuseum in Nieuwleusen. Aan het eind van de middag kwamen de rijders terug bij museum Palthehof waar de tocht werd afgesloten.

De deelnemers kwamen niet alleen uit Nieuwleusen, ook uit Lemelerveld, Dalfsen, Dedemsvaart, Zwolle, Hattem, Zuidwolde en zelfs uit de provincie Groningen was men gekomen om aan de tocht deel te nemen. Bij terugkomst lieten de deelnemers weten dat de uitgezette route zeer de moeite waard was en dat men zowel in de musea als onderweg veel had gezien. Onderweg trokken de solexrijders, die in een lint door het landschap reden, ook de nodige aandacht. Het was kortom voor iedereen een zeer geslaagd evenement.

Bron: Historische vereniging “Ni’jluusn van vrogger” – 26 september 2009

Unieke fietsroute door gebied met weinig toeristische routes

Harry Woertink

Fietsroute 012-2(1000)wr.jpgWitharen – Ommen heeft er een nieuwe fietsroute bij. Het gaat om een Kunst en Cultuur Historische Route, die voert door het Noorden van Ommen met onderweg een aantal interessante historische plekken en dertien kunstateliers in het gebied tussen Varsen en Balkbrug.

Foto: Harry Woertink
De initiatiefnemers van de Kunst en Cultuur Historische Route Dori Geurs van Het Ravelijn en Theo Dijkema van Atelier Witharen.

Het eerste exemplaar van de route werd vrijdagavond uitgereikt aan wethouder Daan Geurs in café De Buren in aanwezigheid van de kunstenaars uit het gebied en andere deelnemers. De wethouder sprak van een unieke route door een gebied waar nog sprake is van weinig toeristische routes. Bovendien streelde het de wethouder dat het initiatief en de uitwerking van de route van onderop is gekomen, dus van de inwoners uit het gebied.

Volgens de initiatiefnemers Thea Dijkema van Atelier Witharen en Dori Geurs van Het Ravelijn gaat het om de Kunst van nu gecombineerd met de vergeten geschiedenis ten Noorden van Ommen met onder anderen de Duvelshut en de Crueskuele. Ook de geschiedenis van Witharen en de Ommerschans komt aan bod. De route is ongeveer dertig kilometer lang en verkrijgbaar bij de VVV en de verschillende ateliers. Lees verder Unieke fietsroute door gebied met weinig toeristische routes →

Met de solex langs de Dedemsvaart

Dalfsen

solex3.jpgZaterdag 26 september organiseert museum Palthehof in Nieuwleusen in samenwerking met ’t Olde Ploffie een solextoertocht in het kader van het 200-jarige kanaal.

De start is om 10 uur vanaf het museum aan het Westeinde.
Onderweg worden langs de ongeveer 70 km. lange route een viertal musea bezocht.

Opgave is nog mogelijk via info@palthehof.nl of 0529 481 679.
Hier kan ook eventuele nadere informatie worden verkregen.

Zie ook artikel “Solextoertocht langs de Dedemsvaart” van 19 augustus 2009.

Bron: Historische vereniging “Ni’jluusn van vrogger” – 20 september 2009

Route langs oorlogsmonumenten

Harry Woertink

Voor de Bevrijdingsdag van 2005 is een fietsroute uitgezet langs oorlogsmonumenten in de omgeving van Ommen. Omdat er meerdere keren vraag is geweest naar deze route is deze digitaal gemaakt.

Fietstocht ‘Langs de monumenten’ van Streekmuseum Ommen en De Darde Klokke. Start en eindpunt: Streekmuseum Den Oordt.
Route: naar het gemeentehuis – 11 April Plein – Markt – Stationsweg – De Kamp – Bergsteeg – Besthemerberg – Steile Oever – Eerde – Janmansweg – De Vosseboer -Junne – Stegeren – Hoogengraven – Arriërveldsweg – Hardenbergerweg – Den Lagen Oordt – Jan Houtmanstraat – Den Oordt.

Versteende tranen
“Kom vanavond met verhalen hoe de oorlog is verdwenen en herhaal ze honderd malen. Alle malen zal ik wenen”.

1.
Oorlogsmonumenten 007(1000)wr.jpgFoto: Harry Woertink
Herdenkingsmonument aan de muur van het gemeentehuis aan de Chevalleraustraat.

Een gebeeldhouwd herdenkingsmonument aan de muur van het gemeentehuis aan de Chevalleraustraat, ter herinnering aan de strijd voor de vrijheid tegen de onderdrukking in de oorlogsjaren 1940-1945. De maker van het monument is Titus Leeser. Eerder was dit monument bij het oude gemeentehuis. Na verplaatsing werd het monument middelpunt van de jaarlijkse herdenkingen.

Lees verder Route langs oorlogsmonumenten →

Schokland verlaten. Een reconstructie van de ontvolking in 1859.

Boeken & Tijdschriften

In juni 1859 verliet de complete bevolking van Schokland het eiland. Nadat een jaar eerder een wetsvoorstel ter ontruiming van Schokland door het parlement was goedgekeurd, moesten de Schokkers, ruim 600 personen, nu elders een nieuw bestaan gaan opbouwen.

Schokland-verlaten-sept-2009(1600).jpgAfb: IJsselacademie
Schokland verlaten. Een reconstructie van de ontvolking in 1859.

Hoewel het eiland niet aan de golven van de Zuiderzee werd prijsgegeven, betekende 1859 wel het einde van de bewoningsgeschiedenis van Schokland, die teruggaat tot in de Middeleeuwen.

In de nieuwe publicatie “Schokland verlaten. Een reconstructie van de ontvolking in 1859” worden vragen beantwoord: Hoe heeft het zo ver kunnen komen? Hoe kwam de beslissing om het eiland te ontvolken tot stand, hoe verliep de uitvoering van dat besluit? En niet in de laatste plaats: hoe verging het de Schokkers nadat ze hun geliefde geboortegrond vaarwel hadden moeten zeggen?

De auteurs Bruno Klappe en Wim Veer vertellen dit boeiende verhaal na minutieus onderzoek van de overgeleverde bronnen: ambtelijke correspondentie, rapporten, Handelingen van Tweede en Eerste Kamer en ingezonden brieven en berichten in de pers. Stapsgewijs, bijna van week tot week en van maand tot maand, volgen we het proces dat uitmondde in de conclusie dat de Schokkers moesten vertrekken. Het boek biedt Klappe en Veer de gelegenheid een antwoord te formuleren op misschien de meest cruciale vraag: was er inderdaad sprake van een min of meer gedwongen ontruiming van Schokland? Of kunnen we beter spreken van een collectieve evacuatie, op basis van vrijwilligheid?

Voor het eerst een compleet overzicht, met de juiste toedracht. Met een reconstructie van de bebouwing (1832-1859), alle kadastrale percelen, bouwgegevens, taxatie en ruime schadeloosstelling. Met nooit eerder gepubliceerd beeldmateriaal: alle overgeleverde portretten en alle overgeleverde bidprentjes van geboren Schokkers. Wie ging waar wonen? Alles is te lezen in Schokland verlaten, een bijzonder vormgegeven gedenkboek en een waardig monument ter nagedachtenis aan een verdwenen bevolkingsgroep.    Lees verder Schokland verlaten. Een reconstructie van de ontvolking in 1859. →