“Minuutplan Gemeente Stad-Ommen, sectie B, genaamd de Stad, derde blad”. Deze kaart dateert uit ongeveer 1832. “De Bruggestraat” met aansluitend de brug over de Vecht is getekend.

Minuutplan Gemeente Stad-Ommen, sectie B, genaamd de Stad, derde blad, ca 1832.
Klik hier voor vergroting (ImageZOOM).
Afb.: Harry Woertink

Ook het haventje met het schippershuis Foekertshuus. De enige bebouwing is in het centrum te vinden. Verder worden “Vrijdhof”, “de Bouwstraat”, “Kruisstraat” en “Kerkstraat” genoemd. De huidige Gasthuisstraat en Varsenerstraat werden toen aangeduid als “de Achterstraat”. Openbare waterputten en pompen zijn op de kaart aangegeven met een putje en hefboom, zoals aan beide zijden van de kerk, “Vrijdhof”, Markt en de Achterstraat. Tot 1923 bestond Ommen uit de burgerlijke gemeenten Stad Ommen en Ambt-Ommen. Kadastraal wordt dit onderscheid nog steeds gemaakt.

Minuutplans zijn de oorspronkelijke Kadasterkaarten, waarop alle grond met gebouwen, erven, wegen, wateren en dergelijk zijn ingetekend. Hierdoor werd iedere eigendom zichtbaar. De plans tonen via een kleur de percelen waarvoor geen grondbelasting werd geheven. Voor openbare wegen: gebrande sienna; voor kerken, kloosters en stadhuizen: pruisisch blauw. Daarnaast werden gebouwen in karmijn ingekleurd en waterlopen kobaltblauw. De plans zijn per kadastrale gemeente en sectie ingericht. Van elke gemeente werd een overzichtskaart gemaakt, het zogeheten verzamelplan. In het schild van de kaart staat de kadastrale gemeente vermeld en vaak ook de naam van de landmeter en het jaar waarin de meting is verricht. Latere wijzigingen in de perceelgrenzen zijn vermeld op een bijblad.

Vanaf 1811 tot 1832 is alle grond in Nederland opgemeten en werden de eigendomsgegevens daarop geregistreerd. Deze activiteit was gebaseerd op de Franse regelgeving die toen in Nederland van kracht was. In 1832 is deze omvangrijke taak voor geheel Nederland voltooid en werd en Kadaster ingevoerd. Tegenwoordig is de totale kadastrale registratie digitaal, zowel de invoer van overdrachten van vastgoed via het notariaat als ook de informatieverstrekking door het Kadaster zelf. Het Kadaster heeft als doel de rechtszekerheid te bevorderen bij het maatschappelijk verkeer inzake vastgoed. Tot dat vastgoed behoren niet alleen onroerende zaken – gebouwen en grond – maar ook schepen en luchtvaartuigen. Hoofdtaak is het verzamelen, registeren, bijhouden en geven van informatie over vastgoed in Nederland. Daarnaast heeft het Kadaster een belangrijke taak bij de landinrichting.

Bron: Harry Woertink – 29 december 2013

OMMEN – Het Streekmuseum in Ommen belicht met een speciale thematentoonstelling ‘200 jaar Koninkrijk der Nederlanden’.

Ted Aarents bezig met het inrichten van de expositie 200 jaar Koninkrijk
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s het album “2013 – Tentoonstelling 200 jaar Koninkrijk”.

De vitrines geven een beeld van de regeerperiodes van acht Oranje vorsten vanaf 1813 tot 2013. Zo zijn er onder anderen bronzen en zilveren penningen en plaquettes te bewonderen die herinneren aan bijzondere gebeurtenissen. Zilvergeld en bankbiljetten herinneren aan die uit die tijd en een heel bijzonder origineel document betreft een betaalwissel uit de periode van Willem III. In 1863 werd de slavernij afgeschaft en als compensatie kreeg een plantage eigenaar uit Curaçao duizend gulden uitgekeerd. Interessante documenten zijn er verder over de afscheiding van België, met als eerste Koning der Belgen Leopold I. Oude staatsieportretten van de Koninklijke families completeren de tentoonstelling.

Van 2013 tot 2015 viert Nederland het 200-jarig bestaan van het Koninkrijk der Nederlanden. De basis voor het Koninkrijk in zijn huidige vorm is gelegd in de periode 1813 tot en met 1815. In 1813 kwam de Franse overheersing ten einde en in 1815 keerde de Prins van Oranje terug aan het hoofd van Nederland. 200 jaar Koninkrijk der Nederlanden wordt landelijk gevierd. Daarbij wordt tevens stilgestaan bij het feit wat alle inwoners van het Koninkrijk bindt: een democratie met gelijke rechten en plichten voor iedereen. “Jubilea, oprichting, openingen, eerbetoon, oorlogen of andere belangrijke gebeurtenissen gaven vroeger vaak aanleiding tot het slaan van herdenkingspenningen”, aldus Ted Aarents van het Ommer streekmuseum. ”De munten en penningen laten een interessant beeld zien van de vaderlandse geschiedenis van de afgelopen 200 jaar.” Lees verder 200 jaar Koninkrijk der Nederlanden in Streekmuseum Ommen →

OMMEN – Wie nu in het Laarbos komt weet niet wat het ziet. Er was groot achterstallig onderhoud, maar dat is nu behoorlijk opgekalefaterd.

De nieuwe takkenbrug
Foto: Harry Woertink

Door de update lijkt het er op of Het Laarbos weer terug is gegeven aan de mensen. Een naald met een zitje, bankjes en zelf een amfitheater aan een poel om de kikkers te kunnen horen concerteren. Ook de fraaie uitkijkje op de hooilanden zorgen voor een aangenaam verpozen. In het Laarbos zijn diverse belevingspunten opgenomen, veelal geënt op de historische situatie. Drie voorbeelden: De takkenbrug over het Grand Canal. Deze vervallen brug is vervangen door een metalen takkenbrug, geïnspireerd op oude foto’s van de brug. Het watersysteem rond landgoed Het Laar is hersteld op basis van oud kaartmateriaal. De spiegelvijvers achter het huis waren dichtgegroeid en zijn nu weer in oorspronkelijke staat hersteld.
Nieuwe gedenknaald
Aan het einde van het Grand Canal ligt een heuvel, die in een verkoopadvertentie uit 1782 al wordt genoemd. Door aanleg van een ronde betonnen zitbank is hier een bijzonder uitkijkpunt gemaakt. Vanaf dit punt is een vrij zicht over het Grand Canal naar Huize ’t Laar en de omringende weilanden. Lees verder Laarbos mooier dan ooit te voren →

OMMEN – De Historische Kring Ommen (HKO) is vanaf donderdag 5 september te bereiken in het nieuwe onderkomen in de Carrousel aan de Chevalleraustraat 6 in Ommen.

De officiële opening moet echter nog even wachten tot het nieuwe jaar: op 9 en 10 januari 2014 wordt de officiële ingebruikname gevierd met onder andere een open huis en een thematentoonstelling. Op donderdag 5 september wordt de maandelijkse inloop in de Carrousel gehouden. Belangstellenden zijn dan hartelijk welkom tussen 14.30 en 17.00 uur en tussen 20.00 en 22.00 uur.

Het is voor de HKO de vierde keer in 15 jaar dat er is verhuisd. Het gigantische foto-archief plus veel naslagwerken en andere bezittingen van de bloeiende vereniging hebben inmiddels een plek gevonden. De eerste reacties van bestuur en leden over de nieuwe ruimte op de verdieping boven de bibliotheek zijn heel positief. Belangstellenden voor de geschiedenis van Ommen kunnen zich als lid aanmelden. Ze ontvangen dan het driemaandelijks historisch tijdschrift De Darde Klokke en kunnen meedoen aan de activiteiten van de vereniging. Lees verder Historische Kring Ommen in nieuw onderkomen →

OMMEN -Medewerkers en bestuur van het streekmuseum in Ommen zijn vrijdag 30 augustus 2013 op stap geweest naar het Rijksmuseum in Amsterdam.

Foto: OudOmmen
De Museum plus Bus staat klaar voor vertrek naar het Rijksmuseum in Amsterdam

Het werd een onvergetelijk cultuurdagje; goed georganiseerd, gezellig en met uiteraard een bezoek aan de eregalerij met de Nachtwacht van Rembrandt. Het reisje werd aangeboden door de Museum plus Bus, een organisatie van een aantal musea in Nederland, gesponsord door de Bank Giro Loterij. Twee bussen zijn hiervoor op pad om senioren gratis naar de deelnemende musea te brengen. Als waardering voor de inzet van de vrijwilligers organiseert het streekmuseum vaker uitstapjes of andere gezellige bezigheden. Daarom ook werd bij de Museum plus Bus aangeklopt om mee te kunnen doen. Het was dan ook een toevalstreffer uitgeloot te worden voor een ritje naar het vernieuwde Rijksmuseum.

Om kwart over negen was het vertrek uit Ommen, om exact acht uur later weer met een brok cultuur op zak terug te keren. Totaal waren er 37 deelnemers. Via Flater was een lunchpakketje geregeld voor onderweg. In Amersfoort volgde een korte sanitaire stop. Na twee uur onderweg te zijn geweest was het ontvangst met koffie in café Vrolijk. Om één uur was er vervolgens een rondleiding met een gids door het museum. De groep werd in drieën gesplitst. Opvallend was de kennis van de gidsen, die net een studie geschiedenis op de Universiteit hebben afgerond. Na de rondleiding was er een uurtje ingepland waar iedereen vrij door het doolhof van meesterstukken kon rondwandelen.

Het was geweldig om in het drukke museum de pronkstukken te bewonderen. Evenmin ontbrak een bezoek aan de museumwinkel. Aan het eind van het uitstapje werden achtereenvolgens buschauffeur Bé bedankt, gastvrouw Dickie, museumbeheerder Harold en de Bank Giro Loterij. De Museum plus Bus is enkele jaren geleden opgericht door zeven musea met steun van de Bank Giro Loterij. Wegens het enorme succes is er vorig jaar een tweede bus bijgekomen en zijn er vijf musea aan het aanbod toegevoegd. Meer foto’s Lees verder Vrijwilligers Streekmuseum Ommen met Museum plus Bus naar Rijksmuseum →

OMMEN – De Historische Kring Ommen houdt op zaterdag 4 mei 2013 een fietstocht langs oorlogsmonumenten in de gemeente Ommen.

Het vertrek is ’s morgens om 08.00 uur vanaf het gemeentehuis aan de Chevalleraustraat in Ommen. De route gaat door het centrum via de Stationsweg naar de Besthmenerberg. Daarna via de Jansmansweg naar de Beerzerhaar en vervolgens via Junne naar Stegeren.

Na een koffiestop gaat de terugreis via Arriën naar Ommen. Onderweg wordt bij de verschillende monumenten tekst en uitleg gegeven. Deelname is gratis.

Versteende tranen
“Kom vanavond met verhalen hoe de oorlog is verdwenen en herhaal ze honderd malen. Alle malen zal ik wenen”. Lees verder Op de fiets langs oorlogsmonumenten →

In verband met de droogte is vanaf donderdag 28 maart 2013 ‘Code Oranje van kracht in de provincie Overijssel.

Dit houdt in dat geen open vuur meer gestookt mag worden en dat dus geen gebruik meer kan worden gemaakt van ontheffingen voor het verbranden van takken, landbouwafval en dergelijke. Dit geldt dus ook voor de paasvuren. Zodra code Oranje is opgeheven kunnen organisatoren in samenspraak met de Bestuursdienst Ommen-Hardenberg kijken naar een alternatieve datum.

‘Code Oranje geldt in de regio’s Twente en IJsselland. De brandweer is tijdens Code Oranje extra alert op bos- en heide branden en daarom wordt vanaf 28 maart een luchtsurveillance gestart. Als er een brand uitbreekt in een bos- of natuurgebied rukt de brandweer extra versterkt uit: er wordt meer materieel en mankracht ingezet. Code Oranje is net zo lang van kracht tot de mededeling dat deze is opgeheven.

Bron: Harry Woertink – 27 maart 2013

WITHAREN – Ondanks de kou kwamen er zaterdag toch nog 39 kinderen naar de basisschool Triangel voor het palmpasenfestijn.

Foto’s: Harry Woertink

Vanaf daar werd de optocht gestart om een rondje Tolhuisweg te lopen. Bij gebouw Irene werden de stokken tegen de muur gezet en kon de jury ze beoordelen op fantasie en originaliteit.

In het bos naast gebouw Irene waren de eieren verstopt door de vakantiecommissie en gingen de kinderen in drie verschillend leeftijdsgroepen zoeken. Wie een gouden ei had gevonden kreeg hiervoor nog een chocoladepaashaas. Voor de ouders en andere toeschouwers was er koffie om lekker op te warmen.

Bron: Harry Woertink – 26 maart 2013

OMMEN – Ondanks de Syberische koude waren er met de palmpasenoptocht zaterdag in Ommen toch nog meer dan vijftig deelnemers.

Foto: Harry Woertink
Palmpasen optocht 2013

Ook de optocht door het centrum trok veel bekijks. Het organiserende Gemienschop van Oll Ommer is dan ook erg tevreden. Om deze jaarlijkse traditie niet verloren te laten gaan werd een week eerder een workshop gehouden om aan te geven hoe een versierde palmpasenstok er uit moet zien en niet zonder succes, zo bleek.

Als een processie trok de jeugd vooraf gegaan door het korps van Soli Deo Gloria door de binnenstad van Ommen. Door de koude werd de lengte van de tocht wel iets ingekort. De 51 zwaantjes op stok die meededen waren heel mooi versierd. De jury was kritisch in de materialen die worden gebruikt, want de versiering van de stok moet aan voorwaarden voldoen. Bij de beoordeling werd vooral gelet of bij het opsieren van de palmpasen gebruik gemaakt is van een geschilde stok. Voorwaarde is dat de broodzwaantjes opgesierd moeten worden met palmtakjes van de Buxus­struik. Verder rozijnen en paaseitjes aan draad geregen en een sinaasappel. De meeste voldeden daar ook wel aan, ondanks dat de versieringen vaak heel creatief waren. Volgens de jury, bestaande uit Frouwke Doezeman, Gerrie Horsman en Aly Pot lag de kwaliteit van de versierde zwaantjes dicht bij elkaar.

Alle deelnemers kregen als beloning een reep chocola en een sinaasappel, terwijl de mooiste zwaantjes van de deelnemers, verdeeld in leeftijdscategorieën, in aanmerking kwamen voor een geldprijsje.
Uitslag
Allermooiste zwaan en De Darde Klokkeprijs: Jonne Maathuis
Groot: 1. Luca Poelarends; 2. Timo Scheepmaken; 3. Mauro Scheepmaken
Middel: 1. Jarno Boezelman; 2. Yemke Scholten; 3. Jinte van der Veen
Klein: 1. Kim Kuipers; 2. Lynn Gerrits; 3. Jayden Gerrits.

Meer foto’s: Lees verder Ondanks Syberische koude meer dan vijftig deelnemers palmpasenoptocht →

OMMEN – Het eierzoeken en het ontsteken van een vuur op Tweede Paasdag zijn leuke paasactiviteiten, maar geen typisch Ommer folklore. Het eierzoeken wordt in veel plaatsen gehouden terwijl het hoogoplaaiend paasvuur zijn oorsprong vindt in Twente en de Achterhoek. Het paasvuur is een eeuwenoude heidens voorjaarsgebruik dat akker, mens en dier vruchtbaarheid moest geven.

Foto: OudOmmen
1954 – Burgemeester van Reeuwijk ontsteekt het Paasvuur aan de Zeesserweg.

Eierzoeken
Het eierzoeken in Ommen wordt al bijna dertig jaar achtereen georganiseerd door de Handelsvereniging Ommen (HVO). Een gratis evenement bedoeld voor peuters, kleuters en wat daar in leeftijd net boven zit. Om exact 12.00 uur klinkt het startschot voor de kinderen om het het terrein aan de Voormars op te mogen voor het zoeken van de eieren. Vooraf is het altijd een hele toer voor de organisatie om de kinderen en/of hun ouders op afstand te houden. Is een ei gevonden met daarop een stip dan is dat ei goed voor een prijsje, meestal speelgoed dat gelijk in een kraampje naast het terrein in ontvangst genomen kan worden. Het wachtende publiek wordt dan intussen getrakteerd op een bekertje warme chocolademelk. Totaal worden duizend eieren verstopt, waarvan 250 zijn voorzien van een stip. Het koken van de eieren wordt evenals bij het eiertikken, eerder op de dag, verzorgd door de familie Martens.

Het was in 1984 dat in Ommen het eierzoeken voor het eerst werd geïntroduceerd. “In andere plaatsen had ik ook al zoiets georganiseerd”, herinnert Gerrit Grit uit Hattem zich nog. Hij was kantoorleider bij de plaatselijke Middenstandsbank en juist als voorzitter van de HVO aangetreden. “Het is altijd goed dat je als ondernemers activiteiten organiseert. Zo zagen wij toen ook het eierzoeken. Ik kan me nog herinneren dat ik de eieren verstopte toen er nog sneeuw lag”, aldus Gritter die in de beginjaren zelf op het evenement verscheen in een konijnenpak.

Paasvuur
Ruim voor Pasen worden allerlei takken en hout verzameld en deze worden hoog en veilig opgestapeld. Sinds het einde van de 20e eeuw mag men alleen snoeihout gebruiken, dit in verband met strengere milieuvoorschriften. In de voorliggende dagen volgen in de plaatselijke media al oproepen dat hout voor het Paasvuur gebracht kan worden. Er wordt scherp op toegezien dat het alleen mag gaan op snoeihout of ander natuurlijk hout. De gemeente Ommen is altijd nog bereid gevonden om grond ter beschikking te stellen waar het paasvuur aangestoken mag worden. In de loop der jaren is de paasbult verplaatst van de Laarakkers naar De Dante en later naar de Strangen en Alteveer. Aan de oostkant van het sportpark Westbroek wordt nu al weer een aantal jaren een paasvuur opgericht. Elk jaar wordt iemand gevraagd om het vuur officieel aan te steken. Vaak is dat een nieuwe burgemeester of wethouder of een ander belangrijk figuur uit de Ommer samenleving. Lees verder Eierzoeken en vuurbulten horen ook bij Pasen →