OMMEN – In het Streekmuseum in Ommen worden donderdagavond 20 oktober historische filmbeelden vertoond.

Snapshot uit film van 1962: Trein Bartels bij bakker Makkinga.
Afb.: OudOmmen

Het gaat om zwart-wit films die destijds gemaakt zijn van het dagelijks leven in Ommen en opgenomen in 1950 en in 1962. Ook worden oude filmbeelden gedraaid van enkele bijzondere evenementen. De filmavond begint om 20.00 uur en is onderdeel van de thema-avonden die het museum organiseert.

Op 7 maart 2017 gaat het over de geschiedenis van Landgoed Eerde en op 11 april 2017 over de Joodse bevolking in Ommen. Gezien de grote belangstelling voor deze avonden is tijdige opgave gewenst. De entree is vier euro persoon inclusief koffie in de pauze. Reserveringen via email: info@museum-ommen.nl of telefonisch: 0529-453487.
Bron: Harry Woertink – 9 oktober 2016

ARRIEN – Op de plek van het voormalige Joodse werkkamp Arriën is maandag 3 oktober 2016 onder grote belangstelling een herdenkingspaneel onthuld.

Luuk Vogelzang, behalve initiatiefnemer van het herdenkingspaneel ook bewoner van het kamp in de begin jaren ‘50.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer afbeeldingen het album “Werkkamp Arriën”

Het moet de aandacht vestigen op het lot van veel Joodse inwoners van Ommen in de Tweede Wereldoorlog. Het verhaal van de werkkampen is volgens de initiatiefnemers lange tijd een onderbelicht onderdeel van de Tweede Wereldoorlog gebleven. In het werkkamp aan de Brinkweg woonden 96 Joodse mannen. Zij moesten gedwongen ontginningswerkzaamheden in het Arrïerveld verrichten. Via kamp Westerbork zijn ze later gedeporteerd naar vernietigingskampen. Slechts twee van hebben de oorlog overleefd. Luuk Vogelzang, initiatiefnemer van het herdenkingspaneel mocht de officiele onthulling verrichten. Hij deed dat met het weghalen van een doek. Burgemeester Marc Boumans merkte tijdens de onthulling op dat het goed is dat de geschiedenis van het kamp in herinnering wordt gehouden. Ook om deze door te vertellen aan de volgende generaties.

Geschiedenis
Op het paneel zijn onder meer foto’s van mensen en een luchtfoto van het kamp te zien. “De geschiedenis van het kamp hebben we in het bord terug proberen te laten komen“, zegt Luuk Vogelzang, één van de initiatiefnemers. Het opschrift vermeldt dat het ‘onbekende werkkamp’ zo de aandacht krijgt ‘die het verdient’. Naast Arriën waren er meer dan veertig werkverruimingskampen in Noord- en Oost-Nederland. Het kamp in Arriën bestond uit een aantal woonbarakken en enkele bijgebouwen. Het is na het vertrek van de Joden in en na de oorlog gebruikt voor verschillende doeleinden. In 1969 zijn de laatste gebouwen afgebroken.

Herdenkingsreis
Het grootste deel van de joden uit Ommen is vermoord in Auschwitz. Op 3 oktober 2017 is het 75 jaar geleden dat de eerste Joden naar kamp Westerbork werden gebracht. De Stichting Herdenking Joods Ommen zal dan een herdenkingsreis naar Auschwitz organiseren.

Bron: Harry Woertink – 3 oktober 2016

OMMEN – In het Streekmuseum in Ommen vertelde Bernard Kobes donderdagavond 29 september 2016 over de gemeentelijke herindeling in de periode 1998 en 2000 toen hij in Ommen burgemeester was.

Flyer ‘Laat Ommen zelfstandig en uniek’.
Afb.: Harry Woertink

De tegenwoordig in Enter wonende oud-burgemeester wist een volle zaal op zijn bekende wijze te boeien. Veel bezoekers waren aanwezig die op een of andere wijze de ‘herindelingsstrijd’ aan den lijve hebben meegemaakt.

Toen Kobes op 1 februari 1998 tot burgemeester van Ommen werd benoemd, was de gemeente al verwikkeld in een voorgenomen herindeling. Kobes was onvermoeibaar om de Tweede Kamer af te helpen van een herindeling van Ommen, zo bleek uit zijn betoog. Maar dit alles met veel plezier, vooral omdat Kobes kon rekenen op de volle steun van college, gemeenteraad en die van de eigen inwoners. Meest opvallende actie die Ommen is bijgebleven was de komst van een delegatie van Tweede Kamerleden. Ze werden in Ommen opgevangen door een heuse olifant, om aan te geven dat Ommen niet een mammoetgemeente wilde.

Kobes gaf aan de hand van verschillende anekdotes aan hoe voor hem op het Haagse Binnenhof de deuren opengingen die voor zijn buurcollega’s-burgemeesters gesloten bleven. Niets was Kobes te gek om Ommen als zelfstandige gemeente voort te laten bestaan. Ommen wist uiteindelijk dankzij Kobes haar zelfstandigheid te behouden. Aan de hand van onlangs verschenen rapporten die zich uitspreken tegen herindeling van gemeenten, liet Kobes doorschemeren dat het gevoerde verzet tegen herindeling de juiste was. De lezing van Kobes was de eerste lezing van het nieuwe seizoen die het museum organiseerde. De volgende lezing is op donderdag 20 oktober, aanvang 20.00 uur. Dan gaat het over Ommen aan de hand van oude filmbeelden. Gezien de grote belangstelling voor deze avonden is tijdige opgave gewenst.
Bron: Harry Woertink – 30 september 2016

OMMEN – Draaiende korenmolens, vrije openstelling van musea en kunstgaleries, rondleidingen in drie kerken, muziek en een stadswandeling langs monumenten.

Open Monumentendag in Ommen werd geopend door burgemeester Mark Bouwmans.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s bij dit artikel.

Dit alles waren de smaakmakers van de Open Monumentendag in Ommen op zaterdag 10 september. Het evenement begunstigd door het mooie weer trok zo’n 350 belangstellenden. Evenals dat bij de landelijke organisatie het geval is, werd de Open Monumentendag in Ommen voor de dertigste achtereenvolgende jaar georganiseerd. De aandacht werd dit keer gericht op de binnenstad met een stadwandeling. Daardoor kwam de gebruikelijke fietstocht langs monumenten in het Ommer buitengebied te vervallen. In verband met de Overijsselse Molendag stonden ook de molens De Lelie, Den Oordt en de Konijenbelt volop in de kijker. Vertrekpunt van de activiteiten was dit keer restaurant ’t Olde Stadhuus aan de Markt, één van monumenten die Ommen rijk is.

Buiten Ommen
Leo Bongers, voorzitter van de organiserende stichting kijkt met een tevreden gevoel terug op de activiteiten. “De belangstelling die er voor de Open Monumentendag was geeft ons een goed gevoel. We kunnen in alle opzichten terug kijken op een geslaagde dag. Opvallend was de grote belangstelling van buiten Ommen. Ook waren er wel deelnemers uit Ommen; maar vaak wordt dan gezegd: ‘We kennen onze stad wel. Waarom zouden we dan nog een stadswandeling doen?’. Echter, door gebruik te maken van stadsgidsen van Natuurlijk Ommen maakten de wandelaars vaak op verrassende wijze kennis met de geschiedenis van Ommen, die ze nog niet kenden. Dat maakte juiste die stadswandeling zo leuk”, aldus Bongers. Het carillon van het oude gemeentehuis werd de hele dag bespeeld. Ook was er een lunchconcert in de Hervormde kerk en een speciale iconenexpositie in de Gereformeerde kerk. Dat laatste gaf de Open Monumentendag een bijzonder cachet vanwege het thema: “Iconen en symbolen”. Op verschillende tijden werden groepjes belangstellenden door de binnenstad van Ommen geleid. Bij het monument Den Hof, mochten de deelnemers zelfs dwars door het huis wandelen. De eigenaren wezen de bezoekers op de bijzonderheden in het huis die geleid hebben tot aanwijzing van monument. Lees verder Open Monumentendag Ommen in alle opzichten geslaagd →

Op de vrijdag voor de Open Monumentendag, op 9 september, was er weer de Open Monumenten Klassendag.

Molenaar Anton Wolters leidde de leerlingen van De Dennenkampschool door de molen en wees de leerlingen op het belang van de molen als monument.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s bij dit artikel.

Leerlingen van de openbare basisschool De Dennenkamp waren dit keer aan de beurt en bezochten molen De Lelie. Onder de leerlingen een Oldeman als vijfde generatie van de familie Oldeman die ooit molenaar was op De Lelie. Molenaar Anton Wolters leidde de leerlingen uit de groepen 7/8 door de molen en wees de leerlingen op het belang van de molen als monument. De reacties van de kinderen waren enthousiast. Ze kwamen erachter dat de korenmolen meer dan mooi is. Ze zijn ook functioneel en malen meel voor de bakkers.

De molenaar is ook een soort weerman, ervaarden de leerlingen. Anton legde uit hoe hij kan zien of er wind is en of er regen onderweg is. Vooral als er onweer op komst is moet de molenaar tijdig maatregelen nemen om de molenwieken stil te zetten. Aangezien Wolters deze dag 58 jaar was geworden, werd de molenaar door de leerlingen “Lang zal die leven” toegezongen met een “hiep-hiep-hoera”.
Bron: Harry Woertink – 10 september 2016

OMMEN – Wie zegt dat er in Ommen buiten het zomerseizoen maar weinig te doen is, heeft het mis. Dat bleek vrijdag 2 september op de Welzijnsmarkt in Ommen.

Onder de categorie “Cultureel Erfgoed” was o.a. het Cultuurhistorisch Centrum Ommen (CCO) op de Welzijnsmarkt aanwezig.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s van de Welzijnsmarkt het album “Welzijnsmarkt Ommen 2016“.

Bij zo’n 40 kraampjes op de nieuwe Vechtkade konden belangstellenden terecht om zich te laten informeren over wat er op cultureel gebied in Ommen te doen is. Veel dus. Een keuze maken om iets aan cultuur of culturele vorming te doen maakt het door het grote aanbod zelfs moeilijk. Een hele rits van organisaties zijn actief. Voor Ommen gaat het om 13 organisaties op het gebied van “Beeldende Kunsten”, 11 organisaties die zich bezig houden met “Muziek”, 19 die actief zijn op het gebied van “Zang” en negen die zich toeleggen op “Toneel en Cabaret”. Verder 13 organisaties op het gebied van “Cultureel Erfgoed”, drie met “Dans”, drie organisaties actief op het gebied van “Audiovisuele kunsten”, vijf instanties die bezig zijn met het organiseren van “Evenementen” en tot slot zeven die “Creativiteit” voor hun rekening nemen. Ook ontbrak Theater Carrousel niet op de info-markt om hun theaterprogramma voor het nieuwe seizoen te promoten.

Onder de categorie “Cultureel Erfgoed” waren het Cultuurhistorisch Centrum Ommen (CCO) en de Vereniging Ommerschans op de Welzijnsmarkt aanwezig. Zij informeerden bezoeker over hun verenigingsaanbod en konden ook nieuwe leden inschrijven. De CCO is behalve verantwoordelijk voor het Streekmuseum actief op het gebied van geschiedkundig onderzoek, terwijl de Vereniging Ommerschans de geschiedenis levend houdt van de voormalige verdedigingsschans en bedelaarskolonie. Onder het cultureel erfgoed vallen ook de Stichting Open Monumentendag, de Stichting Ommer Molens, Stichting OudOmmen.nl, Stichting ’t Lemels Arfgoed, Tinnen Figuren Museum, Stichting De Darde Klokke, Gemienschop van Oll Ommer, Van Pallandstichting, de Postzegelvereniging en de bibliotheken in Ommen en Lemele. Voor alle organisaties is het Cultuur Platform Ommen actief. In dit platform zijn werkgroepen bezig met het opstellen van de cultuuragenda, het coördineren van activiteiten in de nieuwe evenementenvoorziening, het adviseren over cultuursubsidies en het uitreiken van cultuurprijzen.

Bron: Harry Woertink – 2 september 2016

ARRIËN – Op de plek van het voormalig werkkamp Arriën komt een herdenkingspaneel. Het moet de geschiedenis in herinnering houden dat tijdens de Duitse bezetting (1940-1945) in dit werkkamp Joodse mannen gehuisvest waren.

De keuken van kamp Arriën in 1964.
Afb.: Fotoarchief Gemeente Ommen
Zie voor meer afbeeldingen (en video) het album “Werkkamp Arrien“.

Zij werden gedwongen werk te verrichten zoals het ontginnen van heidevelden. De Joodse mannen werden in 1942 vanuit dit werkkamp in vernietigingskampen vermoord. De plaatsing van het herdenkingspaneel is een initiatief van de Stichting Herdenking Joods Ommen. Op maandag 3 oktober om 19.00 uur wordt het paneel nabij de Brinkweg 2 officieel onthuld.

Werkkamp Arriën in de gelijknamige buurtschap Arriën werd gebouwd in de dertiger jaren van de vorige eeuw en bood werkverschaffing aan werklozen. Ook in Eerde, Junne en nabij de Balkerweg in Ommen waren dergelijke werkkampen evenals in meerdere plaatsen in Noord- en Oost Nederland. In de eerste helft van 1942 kregen honderden Joodse mannen een oproep. Ze moesten huis en haard verlaten om ver weg te gaan werken in speciale kampen. Ze kwamen terecht in meer dan veertig werkverruimingskampen. Het was het begin van een sluw plan. Wat begon als een vorm van werkverschaffing voor Joodse mannen was de start van een grootscheepse deportatie van Joden naar vernietigingskampen.

Lange tijd is het verhaal van de werkkampen een onderbelicht stukje geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog gebleven. In Ommen kent men het beruchte kamp ‘Erika’, maar de geschiedenis van werkkamp Arriën is nog veelal onbekend. Dit kamp lag aan de Brinkweg en bestond uit een aantal woonbarakken en een paar bijgebouwen. Eind april 1942 waren er 96 Joodse mannen gehuisvest. Ze werden gedwongen tot ontginningswerkzaamheden in het Arriërveld. Ze hebben het laatste stukje van de Grensweg tot het Ommerkanaal aangelegd. Dit laatste onverharde stukje wordt daarom door sommigen nog aangeduid als ‘jeud’nweggie’. In de vroege ochtend van 3 oktober 1942 marcheerden de Joodse mannen naar het station in Ommen. Daar stapten deze op de trein naar Kamp Westerbork. Kort daarna werden ze gedeporteerd naar de vernietigingskampen. Het werkkamp bleef leeg achter en werd daarna gebruikt voor evacuees, ‘foute Nederlanders’ en vanwege de woningnood na de oorlog voor Ommer gezinnen. In 1969 zijn de laatste gebouwen van kamp Arriën afgebroken.

Bron: Harry Woertink – 1 september 2016