De bewoners zelf realiseren het zich amper, maar Ommen was ooit een mekka voor spirituele zoekers. Uit de hele wereld stroomden mensen naar die groene stip in het Vechtdal om er een nieuwe wereldleraar, zeg maar een nieuwe Jezus, te ontmoeten.

Krishnamurti

Besthmenerberg
Het lijkt nog altijd onwerkelijk dat die mensen, afkomstig uit de hele wereld, juist in het oosten van Nederland hun grote idealen vorm wilden geven. Notabene onder leiding van een uit India afkomstige man, Jiddu Krishnamurti (1895-1986), die in hun ogen de messias was. En het lijkt wel heel erg lang geleden dat er een grote wijsgeer rondliep in het Vechtdal. Er werd in die prachtige natuur daar door duizenden mensen uit vijftig verschillende landen gezongen, gemediteerd en gefilosofeerd over een betere wereld. En er werd ook flink gebouwd op het immens grote terrein op de Besthmenerberg, behorend tot het landgoed Eerde, door en voor de nieuwe gemeenschap. Experimenteel vormgegeven gebouwen, waaronder een ziekenhuis, een bank en een postkantoor zijn er uit de grond gestampt.

De vele droge sneeuw heeft de Lemelerberg, waarvan de hellingen gelegenheid bieden om anderhalve kilometer lange afdalingen te maken, tot een prachtig centrum voor skiliefhebbers gemaakt.

Skiën op de Lemelerberg

Wintersport
Uit de krant van 25 januari 1963. “Dat januari de meest voordelige maand is om naar de wintersport te gaan, de échte wintersport in de Alpen en de Dolomieten en het Zwarte Woud, is voldoende bekend. Maar het is even bekend, dat een wintersportvakantie, zelfs in januari, een vrij prijzige affaire blijft. Nu zoudt u zich, om aan dat bezwaar te ontkomen, kunnen voegen bij de kleine schare enthousiaste skiërs, die regelmatig de koene afdaling van de Beabuorster Terp bij Tjerkwerd onderneemt, maar met alle respekt voor die wintersporters: het is toch niet helemaal je dat. Veel dichter kunt u de wintersport-werkelijkheid benaderen op de Lemelerberg, tussen Ommen en Hellendoorn, waar nu een heus Nederlands skicentrum is gevestigd.

“OMMEN (ANP) —Op de Lemelerberg te Ommen ligt een flink pak sneeuw. De grootste dikte is zelfs 50 cm, zodat het bij uitstek geschikt is om er te skieën, zo deelt de VVV te Ommen mede”, aldus een bericht die in verschillende kranten van begin 1958 te lezen is.

Situatie-schets van het natuurreservaat park 1813 op de Lemelerberg, uitgegeven door Hotel-Restaurant De Lemelerberg eind jaren 50.
Afb.: Harry Woertink

Bij besneeuwde hellingen kan er op de bijna 80 meter hoge Lemelerberg prima worden geskied, gelanglauft of worden gesleed. Ook zijn er regelmatig skiwedstrijden. Hoewel het berglandschap er maar miniatuur is, is de belangstelling voor dit Nederlandse wintersportgebeuren groot, zowel van deelnemers als kijkers.

Condities zijn reusachtig
Hotel-café-restaurant De Lemelerberg staat er sinds 1932. Eerst gelegen aan de zandweg met de naam Koningin Wilhelminalaan en later na verharding van de weg met het adres Kerkweg 32. Zomerdag een geliefd plekje voor ontspanning. In die tijd kon je hier zelfs overnachten. Zomers stopten fietsers en wandelaars voor een versnapering en in de winter sinds 1948 kwamen de eerste skiërs. In een folder van het hotel De Lemelerberg, waar Dirk Stegeman de scepter zwaait, worden belangstellenden opgeroepen om in de winter de besneeuwde Lemelerberg te bezoeken: “Met recht Neêrlands Zwitserland. Hét skicentrum van Nederland. De verwende reiziger weet dat bij dit alles een uitstekende maal, een parelende drank, een zacht bed en een internationale service op hem wachten in het onvolprezen hotel De Lemelerberg” aldus de tekst van de folder.

Met dikke letters kopt het dagblad Trouw op 31 december 1963: “De Lemelerberg: Nederlands paradijs voor wintersporten”. De krant vervolgt: “Door het prachtig besneeuwde landschap van de Overijsselse heuvelrug, maar speciaal op de Lemelerberg bij Ommen, glijden geruisloos de skiërs langs glooiingen omlaag. Donderdag viel er in het oosten van het land een flink pak sneeuw. Dat bedekte ook de beboste flanken van de Lemelerberg. Vrijdagmorgen verschenen de eerste winstersportliefhebbers al bij hotel de Lemelerberg, waar de heer Stegeman de skies al in de was had gezet.

„Vrijdag is het begonnen”, vertelde de heer Stegeman ons. “De condities voor het skiën zijn reusachtig. De ondergrond is hard en er ligt veel poedersneeuw”. De beheerder van hotel de Lemelerberg is tegen een grote stroom skiliefhebbers opgewassen: hij heeft ruim 300 paar skies gereed staan. Tegen betaling van een rijksdaalder mag men daarop drie uur lang over de prachtige bospaden van de Lemelerberg glijden. Of stumperen natuurlijk. Want hier komen veel beginnelingen. Zij die de grote steile en lange afdalingen in Zwitserland of Oostenrijk nog niet aandurven. Maar ook zij die straks nog van de wintersport gaan genieten en nu vast armen en benen los willen maken. Hier komen er ook tientallen die nog nooit op een paar lange latten door de sneeuw geschuifeld hebben. Zij vooral geven de besneeuwde hellingen een schilderachtig beeld. Soms steken er alleen nog kruiselings een paar heel erg lange latten boven de sneeuw uit. Hetgeen met hilariteit waar genomen wordt, zoals wij ondervonden.

Lees verder “De Lemelerberg: Nederlands paradijs voor wintersporten” →

Sneeuw betekende vroeger skiën op de Lemelerberg.

1975. Winterplezier op de Lemelerberg.

Drukte
Kranten besteedden vroeger uitgebreid aandacht aan de mogelijkheid van het skiën of sleetje-rijden op de Lemelerberg. Ook de hotelier van Park 1813 op de Lemelerberg bracht graag deze wintersport onder de aandacht van een groot publiek. Gevolg was vaak een enorme drukte met name in de weekenden. Dat zinde niet iedereen. Ook Herman Wigbels niet. De in Ommen wonende journalist maakte in maart 1963 op persoonlijke titel zijn ongenoegen kenbaar aan het provinciaal bestuur. Hij verzocht maatregelen te nemen om het verkeer, het bezoek en het sportgebeuren te spreiden over meerdere punten van de Lemelerberg. Hier zijn epistel van toen aan de provincie:

“Op een zonnige winterse zondagmiddag besloten mijn vrouw en ik naar de Lemelerberg te gaan om er met enige van onze kinderen te genieten van de wintervreugden als skiën, sleetje-rijden en dergelijk. Wij hebben enkele jaren op de flank van de Lemelerberg gewoond en dus wisten we ook dat wij niet de enigen op de berg zouden zijn. Ondanks deze verwachting werden wij volkomen overrompeld door de enorme drukte die er al om 2 uur in de middag aan het begin van de Kerkweg heerste. Auto, na auto kwam aanrijden en allen draaiden de Kerkweg in, waar men zover het oog kon reiken, bumper aan bumper reed.

Opstopping
Wij gingen te voet over het fietspad de weg op en haalden lopend al gauw de auto’s weer in die ons tevoren waren gepasseerd; de oorzaak lag juist voorbij de bocht, waar de waai- en stuifsneeuw terzijde van de weg was geworpen maar waarbij onvoldoende wegbreedte was vrijgemaakt. Van de berg terugkerende auto’s moesten uitwijken voor de berg opkomende wagens, raakten vast in de sneeuw en binnen de korst mogelijke tijd was het een enorme opstopping, die verergerd werd door auto’s die men terzijde van de weg had geparkeerd.

Uit de krant van oktober 1942.

1961. Mestkarren van G.J. Paarhuis die een boerderij had waar de uitrijkant zich bevond aan toen Achter de Geuren, nu Tuinstraat.

Achter de Geuren
“Bij besluit van den burgemeester zijn enkele straatnamen gewijzigd. Door den aanleg van de Emmastraat is een gedeelte van Achter de Geuren in deze straat opgenomen, waardoor laatstgenoemde straat in twee deelen is gesplitst Het gedeelte van broodbakkerij van Elburg tot de tuin van Gerrits in de Walstraat blijft thans Achter de Geuren heeten terwijl het stuk Walstraat van Gerrits tot Horsman vervalt en opgenomen wordt in Achter de Geuren.

_{foto: Winter 1979. Sneeuw ruimen in de Gasthuisstraat}

We tellen de dagen af van het oude jaar en gaan richting 2026.

De website OudOmmen.nl heeft het afgelopen jaar de lezer met veel plezier mogen bedienen met de historie van Ommen en omstreken. Ook in het nieuwe jaar willen we ons daar weer graag voor inzetten!

Wij wensen iedereen een gelukkig en een gezond 2026!

Stichting OudOmmen.nl

“Het Vechtwater stijgt!”

1946. De Vecht in Ommen met hoog water. Achter is molen Den Oord te zien en op de voorgrond de brug over de Vecht

Een verhaal van vroeger over de Vecht die toen vaak buiten haar oevers trad.

Houten dammen
“De menschen, die aan de oevers van deze kleine, maar wilde rivier wonen, weten wat dat beteekent. Zij zijn door vele overstroomingservaringen wijs geworden en ze nemen hun maatregelen, tegen den tijd, dat ijs en sneeuw, ver over de grenzen gaan smelten. Dan worden stallen ontruimd en voor de deeldeuren van de oude Saksische boerderijen in de buurt van Gramsbergen en Ommen, Dalfsen en de heerlijkheid Rechteren verrijzen houten dammen, die het water moeten keeren.

Brug bij Ommen
Want het water komt. Met dreunend geweld perst het zich een weg onder de nieuwe betonnen brug bij Ommen.

Vroeger een stadsboerderijtje, later koetshuis, daarna winkel/woonhuis en nu het mooiste woonhuis aan de Bouwstraat.

Bouwstraat 6 en 7, (gemeentelijk monument) in kerstsfeer.

Gemeentelijk monument
Vanwege de feestdagen is het voormalig woon/winkelpand aan de Bouwstraat feestelijk versierd en niet te missen door passsanten. We hebben het over het pand van de familie Bemboom, ooit door de gemeente gerangschikt als gemeentelijke monument.