Nieuws van de Historische Werkgroep Lemelerveld:

Na onze succesvolle uitgave in 2006 van de DVD ’’Lemelerveld 1845-2004’’ en het boekje ’’Dorp in Salland’’ zijn wij verheugd u te kunnen melden dat in het jaar van het 150-jarig bestaan van het kanaal Lemelerveld- Deventer onze nieuwe uitgave, het boek ’’Dalmsholt’’, binnenkort zal verschijnen.

De geschiedenis over de marke Dalmsholt, de omgeving van de Lemelerberg. Over het ontstaan en de ontwikkeling van Lemelerveld (in het veld van Lemele) in de jaren 1850 tot 1930. Over de mensen van toen, arm en rijk. De tegenstelling tussen de rijken (fabrikanten en de boeren) en het arme volk. De macht van de kerk en de opkomst van de kleine arbeiderspartijen.

Een verhaal over het dagelijkse leven van mensen als Willem Maat, de kanaal- graver, Berend Steggink, de koopman en de rijke boeren Job van Nes en Jan Derksen. Over Barend, de schaapherder en zijn vriendin Frieda. En het treurige leven van Lubbert de Kruier en zijn jonge gezin. Hoe Frederik, een natuurmens uit het Dollemansgat, de meest begeerde jonge vrouw uit de hele streek inpalmde, tot groot ongenoegen van de rijke boerenzoons. En nog vele andere verhalen.

En om uw geheugen wat op te frissen, met hier en daar wat historische informatie. Zo wordt er o.a. ruim aandacht besteed aan de besluitvorming en uitvoering van de kanaalbouw. Met verhalen van en over de mensen die het werk uitvoerden. De dialogen in deze historische verhalen zijn – voor zover van toepassing – geschreven in het Lemelervelds dialect.

Het 278 pagina’s tellende boek bevat ruim 50 historische foto’s en tekeningen, waarvan een deel nog niet eerder gepubliceerd. De vriendelijke prijs bedraagt € 12,00. U kunt het boek bestellen via tel. 0572-371437 of 0572-371666. Lees verder Nieuw boek ’’Dalmsholt’’ van de Historische Werkgroep Lemelerveld →

Het Historisch Centrum Overijssel heeft onlangs een uniek Zwols middeleeuws handschrift kunnen aankopen met steun van de Gemeente Zwolle en Waanders; uitgevers, drukkers en boekverkopers.

Foto: HCO
Gehistoriseerd initiaal met koning David uit het psalter

Het handschrift is een psalter, dat rond 1470 in Zwolle gemaakt moet zijn. De verluchtingen en de tekstuele eigenschappen maken duidelijk dat het handschrift tot de zogenaamde Sarijs-groep behoort. Van de ongeveer 80 nog bekende Sarijs-handschriften is dit het enige psalter. De overige Sarijs-handschriften zijn getijdenboeken. Het psalter bevat een proloog met de betekenis van de psalmteksten, de psalmteksten zelf in de Middelnederlandse vertaling van Johannes Scutken en een aantal cantica (gezangen) en de heiligenlitanie. Het handschrift is zaterdag 23 augustus van 13:00 – 17:00 uur voor het publiek te zien bij het Historisch Centrum Overijssel. Ook de andere 3 handschriften zijn dan te bekijken.

Achtergrondinformatie over het psalter en de andere Sarijshandschriften die het HCO in haar bezit heeft:
De Sarijs-handschriften is een groep teksten die tussen 1475 en 1500 naar alle waarschijnlijkheid in Zwolle gemaakt zijn, of in elk geval door schilders die aan het Fraterhuis in Zwolle verbonden waren, verlucht zijn. Waarschijnlijk hebben leerlingen van de Latijnse school die naast het Fraterhuis gehuisvest waren, de handschriften afgeschreven. De Sarijs-handschriften bevatten uitsluitend religieuze teksten. Vrijwel allemaal zijn ze gemaakt in opdracht van leken. Deze particulieren gebruikten de handschriften als steun en wegwijzer bij hun devote oefeningen. Ze zijn geschreven in de volkstaal, het Middelnederlands. Verreweg de meeste Sarijs-handschriften zijn getijdenboeken, al dan niet gecombineerd met één of meer losse gebeden. Van de ca. 80 – 90 handschriften die nu nog van de Sarijs-groep bekend zijn, is het psalter, dat nu door het HCO verworven is, de enige. Alle andere handschriften zijn getijdenboeken, of gebedenboeken. Lees verder Uniek psalter na 500 jaar terug in Zwolle →

OMMEN – De nieuwste spaaractie van Super de Boer is een heel persoonlijke. Nu eens geen voetbalplaatjes of knuffeltjes, maar sparen voor een cadeau waar je echt wat aan hebt.

Foto: Erna Ekkelkamp
Jan Veneman stelde een boekje samen met de mooiste ansichten van Ommen. Het boekje is te verkrijgen via een spaaractie bij Super de Boer.

Voor wie van nostalgie en van Ommen houdt, is het boekje ‘Ommen in oude ansichtkaarten’ een echte aanrader. Speciaal voor dit doel selecteerde kaartenverzamelaar Jan Veneman 60 ansichten, waarvan een groot deel nog nooit eerder in druk verscheen. Het boekje verbeeldt een rondwandeling door het oude Ommen, waarbij verschillende thema’s uit het dagelijkse leven aan bod komen. Het is verkrijgbaar bij Super de Boer voor twintig spaarzegels.” Een tijd geleden werd ik benaderd door een journalist uit Zuidwolde. Hij vertelde me geregeld boekjes samen te stellen over allerlei plaatsen, die vervolgens via spaaracties bij lokale winkeliers aan de man werden gebracht en vroeg me of ik mee wilde werken aan een dergelijk boekje over Ommen”, vertelt Veneman. “Daar hoefde ik geen moment over na te denken. Materiaal heb ik meer dan genoeg en bovendien leek het me een uitdaging om zoveel mogelijk kaarten te vinden die nog niet eerder zijn gepubliceerd. Hierdoor is het boekje ook een mooie aanvulling voor mensen die al veel boeken over oud Ommen bezitten.” Dus spitte hij alle reeds verschenen boeken door, en slaagde erin een unieke collectie kaarten samen te stellen. Ook de bijschriften zijn van zijn hand. Lees verder Nooit eerder vertoond, nu voor u →

Voor mensen die de afbeeldingen van oud Ommen liever op papier doorbladeren is er vanaf 23 juni een nieuw uitgegeven boekje met oude ansichtkaarten te koop bij de supermarkt.

Ommen in oude ansichtkaarten, samengesteld door de Ommer verzamelaar Jan Veneman en uitgegeven in opdracht van Super de Boer.

Het boekje dat is uitgegeven in opdracht van “Super de Boer Van Ommen” bevat 60 afbeeldingen van oude ansichtkaarten van het ‘stedeke’ Ommen. De ansichtkaarten zijn afkomstig van de verzamelaar Jan Veneman die ook verantwoordelijk is voor de korte beschrijvingen die bij de afbeeldingen zijn geplaatst.

Diverse ansichtkaarten zijn nog niet eerder gebruikt in uitgegeven boeken en meerdere afbeeldingen zijn bovendien (nog) niet terug te vinden op OudOmmen.nl. Het boekje is (alleen) verkrijgbaar bij Super de Boer in Ommen voor een bedrag van €9,95 en met een volle spaarkaart van deze supermarkt voor de helft van de prijs (€4,95).

Bron: OudOmmen

Redactie OudOmmen – zie ook artikel: Nooit eerder vertoond, nu voor u

Onderzoek brengt nieuwe ‘oudste foto’ uit dorp boven water – Tijdens de eerste ‘nieuwe’ markevergadering van de Marke Haarle, op zondag 10 februari j.l., werd het al aangekondigd. Nu is het er dan eindelijk van gekomen. Het boek met daarin alle gevonden bidprentjes van de markegenoten uit Haarle is uit!

Meer dan 130 bidprentjes, gedateerd tussen 1870-2007, schetsen een uitermate goed beeld van de bewoners van de 21 grootste boerderijen – de zogenaamde gewaarde erven – die het dorp gekend heeft. Deze zijn overzichtelijk per erf gerangschikt. De prentjes komen grotendeels uit de privécollectie van de samensteller, Robert Kemper. Enkele exemplaren werden beschikbaar gesteld voor reproductie door welwillende Haarlenaren. Het verzamelen van de prentjes heeft meer dan 10 jaar in beslag genomen. Desondanks is het opduiken van prentjes die wel in het boek thuishoorden bijna onvermijdelijk.

Meest bijzondere bidprentje is van Hendrika Maria Geertman-Logtenberg. Van haar, zij overleed in 1883, is vooralsnog slechts een prentje bekend. Het exemplaar is uniek daar zij een foto op haar prentje heeft. Daarmee is het daarmee de oudste foto uit het dorp geworden. De foto’s die vooralsnog als oudste gedateerd werden, dateerden uit omstreeks 1900. Voor zowel genealogisch en volkskundig geïnteresseerden is het boek een ware must. Men wordt eenvoudig in staat gesteld (gedeeltelijke) stambomen te reconstrueren. Daarnaast geven de prachtige prentjes een fraai beeld van de geloofsbeleving in de 19de en 20ste eeuw. Het boek, dat is verschenen op A4-formaat in een full-colour gebonden editie, verscheen in een eenmalige gelimiteerde oplage. Grootste deel daarvan is reeds verkocht. Desondanks zijn er nog voldoende andere exemplaren over voor andere geïnteresseerden. Afhalen is mogelijk op maandag 9 juni en woensdag 11 juni van 19.00-20.30 uur (en daarna op afspraak) op het erve Alferink, Bathemerweg 4, 7448 PH te Haarle. Prijs is € 28,-. Meer informatie of voor reservering van een exemplaar: 0548-595724.

Bron: Robert Kemper – Erve Alferink – 5 juni 2008

DALFSEN – Ter gelegenheid van het tienjarig bestaan van de huidige gemeente Dalfsen in 2011, wil de gemeente een boek uitbrengen over de historie van de verschillende kernen in de gemeente.

In dit boek wordt voor het eerst de geschiedenis van alle kernen samen gepubliceerd. In november 2010 zal het boek worden uitgebracht. Het college van Dalfsen gaat de gemeenteraad bij de voorjaarsnota voorstellen om hiervoor 20.000 euro beschikbaar te stellen. Het Historisch Centrum Overijssel zal het onderzoek uitvoeren en het boek uitgeven. De voorkeur gaat uit naar een collectie van verhalen aan de hand van brieven, dagboeken, memoires, krantenartikelen, notulen en met veel illustraties. Alle kernen en buurtschappen, met elk hun eigen stukje geschiedenis, zullen aan bod komen.

Het is een belangrijke voorwaarde dat het boek toegankelijk en aantrekkelijk is voor een breed publiek: van jong tot oud en voor zowel inwoner als toerist. Nu al blijkt er veel interesse te zijn bij boekhandels en historische verenigingen. Het oorspronkelijke idee om er een wetenschappelijk onderzoeken aan te verbinden moest de gemeente laten schieten. “Gesprekken met de Universiteit van Groningen maakten al snel duidelijk dat dit een te dure optie was. Het zou dan al snel 200.000 euro gaan kosten”, aldus burgemeester Leo Elfers. “Nu gaat Wim Coster van het Historisch Centrum Overijssel het boek schrijven. Hij heeft in andere boeken laten zien op een prettige manier de geschiedenis in beeld te brengen.”

Bron: Dalfser Courant – 29 april 2008

OMMEN – Het nieuwe nummer van het historisch tijdschrift De Darde Klokke staat dit keer in het teken van de Ommer molens.

afb. OudOmmen

Ben Wösten beschrijft de unieke monumenten uit het verleden, die er in het midden van de vorige eeuw er maar treurig bij stonden.
Aan de hand van een kwartierstaat houdt Gé Steen haar familie onder de loep, waaruit blijkt dat de familie Steen bijna twee eeuwen geleden zich vanuit Den Ham in Ommen vestigde.

Van Luuk Vogelzang is een mysterieus verhaal over sporen in het Eerderbos en over de steen van de Arriërpoort. Van een eenvoudige barak tot een hypermodern bedrijf is de titel van het verhaal waarin Mini Vroegindewey het ontstaan van het sociale werkvoorzieningsschap Larcom belicht.

De Darde Klokke is te koop bij boekhandel Diek in Ommen.

Bron: Ommer nieuws – 20 februari 2008

Op zondagmiddag 27 januari 2008 geeft Willem Visscher in het Historisch Centrum Overijssel een lezing naar aanleiding van zijn boek “ Moord- en doodslag in West-Overijssel”. De lezing begint om 14:00 uur en duurt tot 16:00 uur. De toegang is gratis.

Willem Visscher is in Zwolle werkzaam als rechercheur op het hoofdbureau van politie. Van 2005 tot 2007 deed hij onderzoek, onder andere in de archieven van het Historisch Centrum Overijssel, naar de moorden, die sinds de Tweede Wereldoorlog gepleegd zijn in West-Overijssel. Op basis hiervan schreef hij het boek “Moord en doodslag in West-Overijssel”, dat begin november 2007 werd gepresenteerd.

In de periode 1946 – 2006 werden er in West-Overijssel 168 moorden gepleegd. Door de vele aandacht die er aan het boek is besteed (TV, radio, dag- en weekbladen (Aktueel), huis-aan-huisbladen, misdaadjournalist.nl, Peter R. de Vries en een compliment van oud-hoofdcommissaris van Rotterdam, A. Blaauw) was de eerste oplage (3100 exemplaren) al snel uitverkocht. Begin december 2007 verscheen al de derde druk.

Na de lezing kunt u uw exemplaar door Willem Visscher laten signeren of ter plekke een exemplaar aanschaffen. Het boek getiteld Moord en doodslag in West-Overijssel, werd uitgegeven door PerTekst Beheer BV te Deventer, 2007. ISBN: 978-90-810277-2-4. Het is voor 14,95 euro te koop bij de erkende boekhandels.

Bron: Historisch Centrum Overijssel – 17 januari 2008

OMMEN – Jan van der Veen uit Ommen heeft de geschiedenis van zijn eigen geboortestreek Witharen in boekvorm vastgelegd. Met de titel “Witharen van woeste grond naar groene weiden” wordt in het boek de geschiedenis van de Ommer buurtschap Witharen beschreven.

Jan van der Veen(links) heeft voor de HKO boekwerkjes van eigen hand, rechts Ben Wösten

Ook foto’s, oude akten en een stamboom van de familie Van der Veen zijn terug te vinden in het boek. Ben Wösten mocht als voorzitter van de werkgroep boerderij- en veldnamen van de Historische Kring Ommen (HKO) het exemplaar in ontvangst nemen. Daarnaast heeft Van der Veen ook gedichten van zijn hand in een boekje laten vastleggen. De HKO heeft van de gedichtenbundel ook een exemplaar voor de eigen bibliotheek gekregen. “Ik ben veldwerker bij de HKO voor Witharen”, vertelt de zevenenzeventig jarige Van der Veen. “Mijn taak daarin is het in kaart brengen van boerderijen in Witharen. Tijdens mijn bezigheden kwam ik er al snel achter dat het kort vermelden van de geschiedenis eigenlijk niet kan. Ik wilde meer. Daarom heb ik de geschiedenis van Witharen in uitgebreide vorm in een boek samengevat”, aldus Van der Veen, die in de zuivelindustrie heeft gewerkt in het westen van het land en na zijn pensionering weer naar Ommen is teruggekeerd.

“De historie van ons voorgeslacht wordt pas interessant als het leven in die tijd zichtbaar gemaakt wordt. Natuurlijk is alles onlosmakelijk verbonden in de tijd waarin onze voorouders leefden. Uit historisch oogpunt dient hun inspanning, hun bedrijfsvoering en hun levenswijze dan ook respectvol te worden benaderd”, zegt Van der Veen. Lees verder HKO’er Jan van der Veen komt met eigen geschiedenisboek en gedichtenbundel →

In de deze week verschenen nieuwste uitgave van het historische tijdschrift De Darde Klokke (145) is er ruim aandacht voor de Ommer buurtschappen. Ook het ontstaan van het Schaddenveld in Vilsteren krijgt aandacht.

afb. OudOmmen

Verder wordt een familie in Giethmen belicht en de geschiedenis van sociale werkvoorzieningschap Larcom beschreven. In Varsen zorgde een pottenbakkerij met klei uit de Vecht voor werkgelegenheid. Deze pottenbakkerij dateert uit 1841 en werd gebouwd door dominee A.C. van Raalte. De gronden tussen de dijk en de Vecht behoorden oorspronkelijk tot de Marke Ommen. Inwoners van de Marke Ommen hadden en recht om vee te weiden op de Marsgronden. Als er vee uitbrak en op andermans grond terecht kwam moest de aangestelde “schutter” er voor zorgen dat de koe werd opgevangen in de Schutstal. Tegen betaling van een boete kon dan de koe weer meegenomen worden. In Witharen, waar de naam afkomstig zou zijn van wijd is ver en haren betekent zand of wel een hoge zandrug, is rond 1920 sprake van eerste bewoning. Om geen last van hoog water te hebben vestigen de bewoners zich op de hoge zandrug, thans bekend als Witharenweg en Balkerweg.
De Darde Klokke is te koop bij boekhandel Diek in Ommen. Abonnees krijgen het exemplaar toegestuurd.

Bron: HKO97.nl