In Nederland wordt elke laatste zondag van januari de Holocaust herdacht, de systematische vervolging en uitroeiing van vooral Joodse burgers door de nazi’s voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog.

27 januari 2025. Stille tocht door de straten van Ommen

Indrukwekkende tocht
In Ommen werd vorig jaar een stille tocht gehouden die ging langs de huizen waar ooit 27 Joodse Ommenaren hebben gewoond. Stadgenoten ook die de Tweede Wereldoorlog niet hebben overleefd.
Onderstaand een verslag van de indrukwekkende tocht, zoals die op 27 januari 2025 op deze website werd gepubliceerd.

Synagoge
Begonnen werd op de plek waar ooit de synagoge stond aan de Varsenerpoort. Voordat de stoet in beweging kwam las eerst oud-stadsdichter Jannes Kuik een gedicht voor over de 10-jarige Evelien de Levie, die ook de holocaust niet overleefde.

Met twee tamboers van muziekvereniging SDG voorop, gevolgd door jeugdleden van voetbalvereniging FC Ommen ging de stille tocht langs de huizen, langs de deuren van de Joodse medeburgers. Bij elke woning waar Joodse Ommenaren hebben gewoond stond de jeugd om bij aankomst van de stoet de namen van de vermoorde Ommer joodse mensen op te lezen. Vervolgens werd een fakkel voor ze aangestoken. De stille omgang met totaal 27 brandende fakkels eindigde bij de Joodse begraafplaats aan de Dr. A.C. van Raaltestraat.

Belang van herdenken
Waarnemend burgemeester Tjeerd van der Zwan hield aan het eind van de tocht een toespraak en ging in op het belang van het herdenken van de Holocaust en de stap langs de huizen van de vermoorde stadgenoten. “Hun levens zijn abrupt onderbroken. Weggevoerd. Hun namen, hun verhalen, weggevaagd door haat, door vervolging, door een ideologie die geen plaats liet voor hun bestaan. Wat achterbleef waren lege stoelen aan tafels, stille straten en een diepe wond”, aldus Van der Zwan.

Om die lege plekken in de Ommer gemeenschap weer betekenis te geven zei Van der Zwan: “Door langs de huizen van onze Joodse medeburgers te lopen, door hun namen van de Stolpersteine te lezen, laten we zien dat ze niet vergeten zijn. Dat hun verhalen voortleven, dat wij hun namen uitspreken en hen in ons hart dragen”, aldus de waarnemend burgemeester.

Eerde
Uit Ommen werden 27 Joodse stadgenoten weggevoerd en vermoord. Ook 14 Joodse leerlingen van de internationale school Eerde werden door de Nazi’s omgebracht. Hun namens werden op de Joodse begraafplaats opgelezen evenals de namen van Joodse slachtoffers van Kamp Arriën en Kamp Erika.

Bij het herinneringsmonument bij de Internationale school in Eerde werd ‘s morgens uitgebreid aandacht besteed aan de Holocaust. Jongeren afkomstig van diverse continenten stonden zij aan zij om de 14 Joodse leerlingen te herdenken. Ook hier was waarnemend burgemeester Van der Zwan vertegenwoordigd en sprak met de jongeren over de verschrikkelijke herinnering van de Holocaust.

Naschrift: De Nationale Holocaust Herdenking is zondag 25 januari 2026 rechtstreeks te volgen op NPO 1; aan het begin van de avond volgt een uitgebreide terugblik op NPO 2.

Waarnemend burgemeester Tjeerd van der Zwan: “Door langs de huizen van onze Joodse medeburgers te lopen, door hun namen van de Stolpersteine te lezen, laten we zien dat ze niet vergeten zijn.”

Foto erboven: oud-stadsdichter Jannes Kuik

Tekst: Harry Woertink – Foto’s: Ronald Bakker en Harry Woertink