Indrukwekkende verhalen over onderduikers, onderduikadressen, razzia’s, gecrashte vliegtuigen, angst en onderdrukking.

Een van de stops van de herdenkings- en bevrijdingstocht in Varsen.

Het kwam allemaal voorbij tijdens de herdenkings- en bevrijdingstocht gehouden in Varsen op zaterdag 12 april, juist de dag dat de Ommer buurtschap werd bevrijd na vijf jaar Duitse bezetting. Ook toepraken, het hijsen van de Nederlandse driekleur en zelfs het planten van een vrijheidsboom in de buurtschap – ter ere van 80 jaar vrijheid – maakten onderdeel uit van de tocht, die gehouden werd onder mooie weersomstandigheden.

Met het plaatsen van de Bevrijdingsvlag van Ommen is zaterdag 12 april het nieuwe seizoen geopend van het Historisch Rijwiel Museum in Ommen.

Het Fietsmuseum is er klaar voor. In het midden wethouder Alice van den Nieuwboer.

Ommer bevrijdingsvlag
Wethouder Alice van den Nieuwboer mocht als officiële openingshandeling de Ommer Bevrijdingsvlag plaatsen naast de Canadese vlag en de Nederlandse driekleur. De opening kreeg een speciaal tintje door de aanwezigheid van een marechaussee gekleed in een wapenrok zoals die gedragen werd door militairen van de Koninklijke Nederlandse Brigade ‘Prinses Irene’.

Het Ommer centrum is feestelijk versierd met houten hartjes. Dit in verband met de viering van 80 jaar Vrijheid.

Op 11 april, de dag waarop Ommen 80 jaar geleden werd bevrijd, zijn de meer dan 2000 houten hartjes in het centrum van Ommen opgehangen. Elk hartje staat voor een dag van de Tweede Wereldoorlog. Waarnemend burgemeester Tjeerd van der Zwan hing de eerste hartjes op onder toeziend oog van leerlingen van de Johan Seckelschool en bewoners van Oldenhaghen.

Versieren
Elk hart staat symbool voor één dag van de Tweede Wereldoorlog tot aan de bevrijding van Ommen op 11 april 1945. Alle basisschoolkinderen uit de gemeente Ommen zijn de afgelopen weken druk bezig geweest met het versieren van de harten. Ook bewoners van het Vlierhuis, Oldenhagen en Nijenhagen deden mee aan het project.

Het hartjesproject is een initiatief van de centrumondernemers uit Ommen, in samenwerking met cultuurcoach Petra Stokvisch en Stichting Marketing Ommen. Leerlingen van het Vechtdal College hebben de hartvormen gelaserd uit hout. De kunstwerkjes zijn vervolgens met de hand versierd door jong en oud – met persoonlijke wensen, tekeningen, gedachten en kleine kunstwerken.

Met het luiden van de kerkklokken is Ommen vanmorgen (11 april) wakker geschud. Tussen zes en kwart over zes werd hiermee aangegeven dat het 80 jaar geleden is dat Ommen werd bevrijd van de Duitse bezetting.

11 april 2025: Ommen 80 jaar bevrijd ingeluid. (foto boven en onder: Hans Steen)

Klokken luiden
Voor Ommen is 11 april de Bevrijdingsdag. The Black Watch van de XII Manitoba Dragoons, onderdeel van het Canadese leger, bevrijdde Ommen 80 jaar geleden in de vroege ochtend.
Een grote groep Ommenaren had zich voor het klokluiden verzameld bij de Hervormde kerk aan de Brugstraat. Na een toespraak van wethouder Leo Bongers en een gedicht van Gerrit Steen werden om klokslag 6 uur de klokken geluid. Tijdens het luiden liepen de vroege vogels naar het begin van de Brugstraat waar met een plaquette de bevrijding van Ommen in herinnering wordt gebracht. Vervolgens werd het Elf April Plein bezocht, waar de twee Ommenaren herdacht worden die tijdens de beschieting van de stad op 10 april 1945 werden gedood.

Dit jaar vieren en herdenken we dat we sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog 80 jaar in vrijheid leven.

1945 – voor de school op het Vrijthof.

Vlaggen
Op 10 april, de Bevrijdingsdag van Lemele, Archem en Dalmsholte, en op 11 april de Bevrijdingsdag van Ommen gaan de vlaggen uit. De inwoners worden verzocht om thuis ook de vlag uit te hangen als eerbetoon aan de bevrijders.80 jaar Vrijheid is een mijlpaal die we samen herdenken en beleven met een reeks indrukwekkende activiteiten. Van tentoonstellingen en theatervoorstellingen tot fietstours en muziek: de gemeente Ommen biedt een divers programma dat de geschiedenis tot leven brengt en de waarde van vrijheid onderstreept. Hieronder een greep uit de activiteiten.

De Ommer buurtschap Varsen staat op zaterdag 12 april uitgebreid stil bij de viering van 80 jaar vrijheid.

12 april 1945. Varsen bevrijd. Canadese tanks met op de achtergrond de boerderij van de familie Welleweerd aan de Varsenerweg.

80 jaar Vrijheid
Herdenking en bevrijding 80 jaar Varsen is het thema van de feestelijke dag met een bevrijdings- herdenkingstocht. Met start- en eindpunt de Oude Woestendijk 1 in Varsen vertrekt om 13.30 uur een huifkarrentocht voor nazaten van onderduikers en zij die in de oorlog onderdak verleenden. Ook is er plek voor inwoners van Varsen. Onderweg zijn een aantal stops, waar nazaten vertellen over ervaringen van hun voorouders. Opgave vooraf is gewenst op 0651400271. Daarbij geldt dat er plek is op basis van volgorde van opgave.

OMMEN – Het Historisch Rijwielmuseum in Ommen opent 12 april het nieuwe seizoen met een thema-tentoonstelling “80 jaar Vrijheid”.

Speciale tentoonstelling “80 jaar Vrijheid” in het Historisch Rijwiel Museum in Ommen. (eigen foto)

Fietstour langs plekken die herinneren aan de oorlog
De officiële opening van de tentoonstelling is op zaterdag 12 april om 12.00 uur door wethouder Alice van den Nieuwboer. De opening krijgt een speciaal tintje door de aanwezigheid van twee marechaussees gekleed in kostuums en voorzien van een sabel van net na de Tweede Wereldoorlog.
Verder organiseert het museum een 4-tal fietstourtochten van 11 kilometer door de omgeving van Ommen langs plekken die herinneren aan de Tweede Wereldoorlog. De fietstourtochten met gids zijn op vrijdag 11 april en zaterdag 12 april en starten beide dagen om 9.30 uur en 13.00 uur vanaf het museum aan Kerkplein 6 in Ommen. Om te kunnen meedoen aan de fietstochten is opgave vooraf verplicht.

Historische rijwielen
Ter gelegenheid van de viering van 80 jaar vrijheid presenteert het Historisch Rijwielmuseum een speciale tentoonstelling die de rol van de fiets in de Tweede Wereldoorlog en de bevrijding belicht. Deze unieke expositie toont een verzameling historische rijwielen die een cruciale rol speelde in de mobiliteit en het dagelijks levens tijdens de oorlogsjaren. De fiets was in die tijd een onmisbaar vervoermiddel. Bezoekers krijgen de kans om zeldzame fietsen te bewonderen.

Met bloemlegging bij de gedenkplaquette in Ommen en op de begraafplaats in Holten zijn zondag de twee op 6 april 1945 in Ommen gesneuvelde Canadese soldaten herdacht.

Vlag en bloemen bij de gedenkplaquette aan de Stationsweg 24. “Ter nagedachtenis. Op deze plaats sneuvelden voor de bevrijding van Ommen de 6e april 1945 Lieutenant George Thomas Wilson, 24 jaar en Trooper Gerald Wilfred Soanes, 22 jaar, leden van het D Squadron van het 18th Armoured Car Regiment (XII Manitoba Dragoons) Royal Canadian Armoured Corps”.

Op feestelijke wijze is zaterdag de heropening gevierd van het Historisch Museum Ommen.

Een kijkje in het vernieuwde Historisch Museum Ommen. (foto: Harry Woertink)

Trots
Wethouder Alice van den Nieuwboer had de eer om de deur van het vernieuwde museum officieel te mogen openen. Na de officiële openingshandeling stroomde de talrijke genodigden binnen om te zien hoe mooi het resultaat geworden is. Volgens de trotse museumvoorzitter Gerry Arts is de nieuwbouw boven alle verwachtingen. “De verhuizing was een schrik maar we hebben er iets heel moois voor teruggekregen. Wat zijn we blij dat we weer open kunnen”. Tijdens de toespraken werden niet alleen de gemeente, de architect en de aannemers geroemd, maar ook de museumvrijwilligers Giny Breeuwsma en Teun Eilander kregen een pluim voor de vele uren die zij in de nieuwe museuminrichting hebben gestoken.

Ommen gaat 11 april vroeg uit de veren om de bevrijding van Ommen te herdenken.

80 jaar geleden
De gemienschop van “Oll Ommer” zal op 11 april om 6 uur in de vroege ochtend weer de kerkklokken laten luiden. Na enkele toespraken en een wandeling onder begeleiding van een gids worden enkele markante plekken bezocht. Daarna is er koffie met krentenwegge bij café “De Herberg” aan de Brugstraat waar historische films vertoond worden van de bevrijding 80 jaar geleden.

Nederlandse driekleur
Voor Ommen is 11 april de Bevrijdingsdag. The Black Watch van de XII Manitoba Dragoons, onderdeel van het Canadese leger, bevrijdde Ommen 80 jaar geleden in de vroege ochtend van de Duitse bezetter. De Nederlandse driekleur kon na vijf jaar oorlog weer voor het eerst uitgestoken worden. Om 06.00 uur ’s morgens luiden alle kerkklokken in Ommen en loopt Ommen uit om zich te verzamelen op het Kerkplein bij het klokkenhuis van de hervormde kerk.

Tekst: Harry Woertink